Temel hal elektron dizilimi $1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^3$ olan bir element atomu için aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Atom numarası 15'tir.
B) Periyodik sistemin 3. periyodunda yer alır.
C) $p$ bloğu elementidir.
D) Değerlik elektron sayısı 3'tür.
E) Küresel simetri özelliği göstermez.
Merhaba öğrenciler, bu soruyu adım adım birlikte çözelim. Temel hal elektron dizilimi verilen bir elementin özelliklerini inceleyeceğiz.
- A) Atom numarası 15'tir.
- Elektron dizilimindeki tüm elektron sayılarını topladığımızda atom numarasını buluruz: $1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^3$ → $2 + 2 + 6 + 2 + 3 = 15$. Bu ifade doğrudur.
- B) Periyodik sistemin 3. periyodunda yer alır.
- Elektron dizilimindeki en yüksek enerji seviyesi (en büyük baş kuantum sayısı) periyodu verir. Burada en yüksek enerji seviyesi 3'tür ($3s^2 3p^3$). Dolayısıyla element 3. periyotta yer alır. Bu ifade de doğrudur.
- C) $p$ bloğu elementidir.
- Son elektronlar $p$ orbitaline yerleştiği için ($3p^3$), bu element $p$ bloğu elementidir. Bu ifade doğrudur.
- D) Değerlik elektron sayısı 3'tür.
- Değerlik elektronları, atomun en dış enerji seviyesindeki elektronlardır. Bu elementin elektron dizilimi $1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^3$ şeklinde olduğundan, en dış enerji seviyesi 3. seviyedir. Bu seviyedeki elektronlar $3s^2$ ve $3p^3$ orbitallerinde bulunur. Dolayısıyla değerlik elektron sayısı $2 + 3 = 5$'tir. Bu ifade yanlıştır.
- E) Küresel simetri özelliği göstermez.
- Küresel simetri, orbitallerin tam dolu ($p^6$, $d^{10}$, $f^{14}$) veya yarı dolu ($p^3$, $d^5$, $f^7$) olması durumunda görülür. Bu elementin $p$ orbitali $p^3$ şeklinde yarı dolu olduğundan küresel simetri özelliği gösterir. Bu durumda soruda verilen ifade yanlıştır. Sorunun kökünde "yanlıştır" dediği için bu seçeneğin de yanlış olması gerekir. Ancak D seçeneği kesin olarak yanlıştır.
Bu nedenle, doğru cevap D seçeneğidir.