Aşağıdakilerden hangisi, TBMM'nin açılmasının nedenlerinden biri değildir?
A) İstanbul Hükümeti'nin görevini yapamaz hale gelmesi
B) Milli iradeyi hakim kılma düşüncesi
C) İtilaf Devletleri ile anlaşma zemini aramak
D) Ülkeyi işgalden kurtarma amacı
Sevgili öğrenciler, bu soru, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) kuruluş amaçlarını ve o dönemin siyasi koşullarını anlamamızı gerektiriyor. Şimdi gelin, her bir seçeneği tek tek inceleyerek doğru cevabı bulalım.
-
A) İstanbul Hükümeti'nin görevini yapamaz hale gelmesi: Bu, TBMM'nin açılmasının en önemli nedenlerinden biridir. İtilaf Devletleri, İstanbul'u işgal ettikten sonra Osmanlı Mebusan Meclisi'ni dağıtmış ve İstanbul Hükümeti'ni kendi kontrolleri altına almıştı. Bu durum, hükümetin ülkenin bağımsızlığını ve halkın çıkarlarını savunamaz hale gelmesine yol açtı. Milli mücadeleyi yürütecek, halkın iradesini temsil edecek yeni bir güce ihtiyaç vardı. Bu nedenle, A seçeneği TBMM'nin açılma nedenlerinden biridir.
-
B) Milli iradeyi hakim kılma düşüncesi: TBMM'nin temel felsefesi ve kuruluş amacı, egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu ilan etmekti. Saltanat ve işgalci güçlerin dayatmaları yerine, halkın kendi kendini yönetme hakkını ve bağımsızlığını savunmak esastı. Bu düşünce, TBMM'nin varlık nedenidir. Bu nedenle, B seçeneği TBMM'nin açılma nedenlerinden biridir.
-
C) İtilaf Devletleri ile anlaşma zemini aramak: TBMM, İtilaf Devletleri'nin dayattığı işgal ve Sevr Antlaşması gibi ağır koşullara karşı bir direniş ve bağımsızlık mücadelesi örgütlemek amacıyla kurulmuştur. Amacı, işgalcilerle uzlaşmak veya onların şartlarını kabul etmek değil, tam tersine onlara karşı mücadele ederek ülkeyi kurtarmaktı. TBMM'nin ilk dönemdeki politikası, tam bağımsızlık ilkesi doğrultusunda işgalcilere karşı mücadele etmekti. Bu nedenle, C seçeneği TBMM'nin açılma nedenlerinden biri değildir.
-
D) Ülkeyi işgalden kurtarma amacı: Anadolu'nun dört bir yanı İtilaf Devletleri tarafından işgal edilmişti. TBMM'nin kurulmasındaki en acil ve hayati amaç, bu işgallere son vermek, vatan topraklarını düşmanlardan temizlemek ve tam bağımsızlığı sağlamaktı. Milli Mücadele'nin siyasi ve askeri merkezi olarak TBMM, bu amacı gerçekleştirmek için kurulmuştur. Bu nedenle, D seçeneği TBMM'nin açılma nedenlerinden biridir.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, TBMM'nin kuruluş amacının İtilaf Devletleri ile anlaşma zemini aramak değil, onlara karşı mücadele ederek ülkeyi kurtarmak olduğu açıktır.
Cevap C seçeneğidir.
