Sevgili öğrenciler, Soğuk Savaş dönemi, dünya tarihinde önemli bir yer tutar ve bu dönemin temel dinamiklerinden biri de ABD'nin Sovyetler Birliği'nin yayılmacılığını durdurma çabalarıdır. Bu çabalara çevreleme politikası adı verilir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek hangisinin bu politikalar arasında yer almadığını bulalım:
- A) Truman Doktrini: 1947 yılında ABD Başkanı Harry Truman tarafından ilan edilen bu doktrin, özellikle Yunanistan ve Türkiye'ye komünist tehdide karşı ekonomik ve askeri yardım sağlamayı amaçlamıştır. Bu, Sovyetler Birliği'nin Akdeniz ve Orta Doğu'ya yayılmasını engellemeye yönelik doğrudan bir çevreleme politikasıdır.
- B) Marshall Planı: 1948'de yürürlüğe giren bu plan, II. Dünya Savaşı sonrası Avrupa ülkelerinin ekonomik olarak yeniden inşasını hedeflemiştir. Amaç, savaşın yarattığı yıkımın ve yoksulluğun komünist ideolojilere zemin hazırlamasını engellemek ve Batı Avrupa ülkelerini ekonomik olarak güçlendirerek Sovyet etkisinden uzak tutmaktır. Bu da ekonomik bir çevreleme politikasıdır.
- D) CENTO (Central Treaty Organization - Merkezi Antlaşma Teşkilatı): İlk adı Bağdat Paktı olan bu askeri ittifak, 1955 yılında ABD'nin öncülüğünde İngiltere, Türkiye, Irak (sonradan ayrıldı), İran ve Pakistan arasında kurulmuştur. Amacı, Sovyetler Birliği'nin Orta Doğu'ya ve Güney Asya'ya yayılmasını engellemek, yani bu bölgede bir "set" oluşturmaktır. Bu da açıkça bir çevreleme politikasıdır.
- C) Varşova Paktı: Bu seçenek diğerlerinden farklıdır. Varşova Paktı, 1955 yılında Sovyetler Birliği'nin liderliğinde Doğu Bloku ülkeleri (Arnavutluk, Bulgaristan, Çekoslovakya, Doğu Almanya, Macaristan, Polonya ve Romanya) tarafından kurulan bir askeri ittifaktır. Bu pakt, ABD'nin öncülüğündeki NATO'ya (Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü) karşı bir denge unsuru olarak oluşturulmuştur. Dolayısıyla, Varşova Paktı ABD'nin değil, Sovyetler Birliği'nin kendi güvenlik ve etki alanını koruma ve genişletme politikalarından biridir.
Bu bilgiler ışığında, Varşova Paktı'nın ABD'nin Sovyetler Birliği'ni çevreleme politikalarından biri olmadığını açıkça görebiliriz.
Cevap C seçeneğidir.
