Eski Çağ medeniyetlerinde hukukun temel amaçlarından biri, toplumsal düzeni ve adaleti sağlamaktı. Bu doğrultuda hazırlanan kanunlar, genellikle dinî inançlar ve geleneksel uygulamalarla şekillenmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi, Eski Çağ'da hukukun toplumsal düzeni sağlamadaki rolüne örnek olarak gösterilemez?
A) Sümer Kralı Urgakina Kanunları'nın özel mülkiyeti ve zayıfları korumaya yönelik maddeler içermesi
B) Babil Kralı Hammurabi Kanunları'nın "göze göz, dişe diş" prensibine dayalı cezalar öngörmesi
C) Hitit Kanunları'nın kölelere miras hakkı tanıması ve evliliklerini yasal güvence altına alması
D) Mısır'da firavunun ilahi bir varlık olarak kabul edilmesi ve mutlak otoritesinin kanunlarla pekiştirilmesi
E) Eski Yunan'da site devletlerinin birbirinden bağımsız hukuk sistemleri geliştirmesi
Eski Çağ medeniyetlerinde hukukun temel amacı, toplumsal düzeni ve adaleti sağlamaktı. Bu doğrultuda hazırlanan kanunlar, genellikle dinî inançlar ve geleneksel uygulamalarla şekillenmiştir. Soru, hukukun toplumsal düzeni sağlamadaki rolüne örnek olarak gösterilemeyecek seçeneği bulmamızı istiyor.
- A) Sümer Kralı Urgakina Kanunları'nın özel mülkiyeti ve zayıfları korumaya yönelik maddeler içermesi: Bu durum, toplumdaki bireylerin haklarını güvence altına alarak ve zayıf kesimleri koruyarak toplumsal adaleti ve düzeni sağlamaya yönelik doğrudan bir örnektir. Mülkiyet haklarının korunması ve sosyal eşitsizliklerin giderilmesi, düzenin temelini oluşturur.
- B) Babil Kralı Hammurabi Kanunları'nın "göze göz, dişe diş" prensibine dayalı cezalar öngörmesi: Bu prensip (taliyon ilkesi), suç ve ceza arasındaki dengeyi kurarak suç işlenmesini caydırmayı ve mağdurun intikam alma isteğini yasal yollarla karşılamayı amaçlar. Bu sayede, bireylerin kendi adaletlerini sağlamaya kalkışmasının önüne geçilerek toplumsal düzen korunur.
- C) Hitit Kanunları'nın kölelere miras hakkı tanıması ve evliliklerini yasal güvence altına alması: Köle gibi toplumun alt tabakasında yer alan bireylere belirli haklar tanınması, onların toplumsal yaşama entegrasyonunu sağlar ve haklarını güvence altına alarak potansiyel huzursuzlukları engeller. Bu da toplumsal düzenin ve adaletin sağlanmasına katkıda bulunur.
- D) Mısır'da firavunun ilahi bir varlık olarak kabul edilmesi ve mutlak otoritesinin kanunlarla pekiştirilmesi: Firavunun ilahi otoritesinin kanunlarla desteklenmesi, merkezi ve güçlü bir yönetimin oluşmasını sağlar. Bu güçlü otorite, toplumsal hiyerarşiyi ve düzeni korumak için vazgeçilmez bir araçtır. Kanunlar, bu otoritenin meşruiyetini ve uygulanabilirliğini pekiştirir.
- E) Eski Yunan'da site devletlerinin birbirinden bağımsız hukuk sistemleri geliştirmesi: Bu ifade, Eski Yunan'daki siyasi yapının ve hukuk sistemlerinin coğrafi ve idari bağımsızlığını tanımlar. Her site devletinin kendi içinde bir hukuk sistemi olması, o site devletinin düzenini sağlamaya yönelik olsa da, seçenekte belirtilen "birbirinden bağımsız hukuk sistemleri geliştirmesi" durumu, hukukun toplumsal düzeni sağlamadaki *rolünü* değil, Eski Yunan'daki *hukuk sistemlerinin genel yapısını ve çeşitliliğini* ifade eder. Bu durum, hukukun bir toplumda düzeni nasıl sağladığına dair somut bir örnek teşkil etmez; aksine, farklı toplumların (site devletlerinin) kendi içlerinde farklı düzenler kurduğunu gösterir. Dolayısıyla, bu seçenek hukukun toplumsal düzeni sağlamadaki doğrudan bir işlevine örnek olarak gösterilemez.
Cevap E seçeneğidir.
