Kanuni Sultan Süleyman döneminde Osmanlı Devleti'nin gerçekleştirdiği askerî ve siyasi mücadelelerin, devletin bir cihan devleti olmasına katkıları arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?
A) Mohaç Meydan Muharebesi ile Orta Avrupa'da üstünlük sağlanması
B) Preveze Deniz Zaferi ile Akdeniz'de Osmanlı egemenliğinin pekişmesi
C) Doğu'da Safevilerle yapılan mücadeleler sonucu Bağdat'ın ele geçirilmesi
D) Kutsal Roma Germen İmparatorluğu ile yapılan mücadeleler sonucu Viyana'nın fethedilmesi
E) Kuzey Afrika'da fetihler yapılarak Osmanlı sınırlarının genişletilmesi
Merhaba sevgili öğrenciler!
Kanuni Sultan Süleyman dönemi, Osmanlı Devleti'nin siyasi, askerî ve kültürel açıdan zirveye ulaştığı, adeta bir cihan devleti haline geldiği muhteşem bir dönemdir. Bu dönemde gerçekleştirilen pek çok mücadele, devletin gücünü ve etki alanını genişletmiştir. Şimdi sorumuzda verilen seçenekleri tek tek inceleyelim ve hangisinin bu katkılardan biri olmadığını bulalım:
- A) Mohaç Meydan Muharebesi ile Orta Avrupa'da üstünlük sağlanması: 1526 yılında gerçekleşen Mohaç Meydan Muharebesi, Osmanlı ordusunun Macaristan Krallığı'na karşı kazandığı kesin bir zaferdir. Bu zaferle birlikte Macaristan büyük ölçüde Osmanlı egemenliğine girmiş, Orta Avrupa'nın kapıları Osmanlı'ya açılmış ve bölgedeki siyasi üstünlük Osmanlı Devleti'nin eline geçmiştir. Bu durum, Osmanlı'nın cihan devleti olma yolundaki önemli adımlarından biridir.
- B) Preveze Deniz Zaferi ile Akdeniz'de Osmanlı egemenliğinin pekişmesi: 1538 yılında Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki Osmanlı donanmasının, Andrea Doria komutasındaki Haçlı donanmasına karşı kazandığı Preveze Deniz Zaferi, Akdeniz'deki güç dengesini tamamen Osmanlı lehine çevirmiştir. Bu zaferle Akdeniz, bir "Türk Gölü" haline gelmiş ve Osmanlı Devleti'nin denizlerdeki gücü tartışılmaz bir seviyeye ulaşmıştır. Bu da cihan devleti olma yolunda kritik bir başarıdır.
- C) Doğu'da Safevilerle yapılan mücadeleler sonucu Bağdat'ın ele geçirilmesi: Kanuni Sultan Süleyman, doğuda Safevi Devleti ile uzun süreli mücadeleler yürütmüştür. Bu mücadeleler sonucunda 1534 yılında Bağdat ele geçirilmiş, Mezopotamya ve Basra Körfezi'ne kadar uzanan geniş topraklar Osmanlı hâkimiyetine girmiştir. Bu fetihler, Osmanlı'nın doğu sınırlarını güvence altına alarak ve ticaret yollarını kontrol ederek cihan devleti konumunu güçlendirmiştir.
- D) Kutsal Roma Germen İmparatorluğu ile yapılan mücadeleler sonucu Viyana'nın fethedilmesi: Kanuni Sultan Süleyman, Kutsal Roma Germen İmparatorluğu ile Macaristan üzerindeki hâkimiyet mücadelesi başta olmak üzere birçok kez karşı karşıya gelmiştir. Hatta 1529 ve 1532 yıllarında Viyana kuşatılmış, ancak her iki kuşatma da başarısızlıkla sonuçlanmış ve Viyana fethedilememiştir. Dolayısıyla, Viyana'nın fethedilmesi gibi bir olay yaşanmadığı için, bu durum Osmanlı'nın cihan devleti olmasına katkı sağlamış olamaz.
- E) Kuzey Afrika'da fetihler yapılarak Osmanlı sınırlarının genişletilmesi: Kanuni döneminde Barbaros Hayreddin Paşa gibi denizcilerin de katkılarıyla Cezayir, Tunus ve Trablusgarp gibi Kuzey Afrika toprakları Osmanlı egemenliğine girmiştir. Bu fetihler, Osmanlı Devleti'nin sınırlarını batıda Atlas Okyanusu'na kadar genişletmiş, Akdeniz'deki stratejik konumunu daha da güçlendirmiş ve bölgedeki ticaret yollarının kontrolünü sağlamıştır. Bu da Osmanlı'nın küresel bir güç olmasında önemli bir etkendir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı üzere, Viyana'nın fethedilmesi Kanuni Sultan Süleyman döneminde gerçekleşmiş bir olay değildir. Bu nedenle, Osmanlı Devleti'nin cihan devleti olmasına katkı sağlayan mücadeleler arasında gösterilemez.
Cevap D seçeneğidir.
