5. sınıf fen bilimleri 2. dönem 2. yazılı 3. senaryo Test 1

Soru 13 / 16
Bir öğrenci, bir elektrik devresindeki ampul parlaklığını etkileyen değişkenleri araştırmak istiyor. Bunun için bir hipotez oluşturması gerekiyor.

Aşağıdaki hipotezlerden hangisi ampul parlaklığını etkileyen bir değişkeni doğru bir şekilde ifade eder?
A) Devredeki pil sayısı artırılırsa ampul parlaklığı azalır.
B) Ampul sayısı artırılırsa ampul parlaklığı artar.
C) Bağlantı kablosunun uzunluğu ampul parlaklığını etkilemez.
D) Devredeki pil sayısı artırılırsa ampul parlaklığı artar.

Merhaba sevgili öğrenciler! Bir elektrik devresindeki ampul parlaklığını etkileyen değişkenleri anlamak, temel elektrik prensiplerini kavramak için çok önemlidir. Ampulün parlaklığı, üzerinden geçen akım ve ampulün direnci ile doğrudan ilişkilidir. Genellikle, bir ampulün parlaklığı, harcadığı güç ($P$) ile doğru orantılıdır. Güç ise gerilim ($V$), akım ($I$) ve direnç ($R$) arasındaki ilişkiyi ifade eden Ohm Yasası ($V=I \cdot R$) ve güç formülleri ($P = V \cdot I = I^2 \cdot R = \frac{V^2}{R}$) ile açıklanır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

  • A) Devredeki pil sayısı artırılırsa ampul parlaklığı azalır.

    Bu ifade yanlıştır. Piller genellikle seri bağlanarak devrenin toplam gerilimini (voltajını) artırır. Gerilim arttığında, ampulün direnci sabit kalmak koşuluyla, devreden geçen akım ($I = V/R$) artar. Akım arttığında ise ampulün harcadığı güç ($P = I^2 \cdot R$) artar ve dolayısıyla ampulün parlaklığı da artar. Bu nedenle, pil sayısı artırılırsa parlaklık azalmaz, aksine artar.

  • B) Ampul sayısı artırılırsa ampul parlaklığı artar.

    Bu ifade genellikle yanlıştır. Eğer ampuller seri bağlanırsa, devrenin toplam direnci artar. Sabit bir pil geriliminde, toplam akım azalır. Her bir ampulden geçen akım azaldığı için, her bir ampulün parlaklığı azalır. Eğer ampuller paralel bağlanırsa, her bir ampul üzerindeki gerilim aynı kalır (ideal durumda), bu durumda her bir ampulün parlaklığı değişmez (ya da pilin iç direnci nedeniyle hafifçe azalabilir). Ancak "ampul parlaklığı artar" ifadesi, her bir ampulün parlaklığının artması anlamına gelir ki bu durum genellikle gerçekleşmez.

  • C) Bağlantı kablosunun uzunluğu ampul parlaklığını etkilemez.

    Bu ifade yanlıştır. Bağlantı kablolarının da bir direnci vardır. Kablonun direnci, uzunluğuyla doğru orantılıdır. Kablo uzunluğu arttıkça, devrenin toplam direnci ($R_{toplam} = R_{ampul} + R_{kablo}$) artar. Toplam direnç arttığında, devreden geçen akım ($I = V/R_{toplam}$) azalır. Akım azaldığı için ampulün harcadığı güç ve dolayısıyla parlaklığı da azalır. Yani kablo uzunluğu parlaklığı etkiler.

  • D) Devredeki pil sayısı artırılırsa ampul parlaklığı artar.

    Bu ifade doğrudur. Piller seri bağlandığında, devrenin toplam gerilimi (voltajı) artar. Ampulün direnci sabit kabul edildiğinde, artan gerilim nedeniyle ampulden geçen akım ($I = V/R$) artar. Akım arttıkça, ampulün harcadığı güç ($P = I^2 \cdot R$ veya $P = V^2/R$) de artar. Daha fazla güç harcayan ampul, daha parlak yanar. Bu nedenle, pil sayısı artırılırsa ampul parlaklığı artar.

Cevap D seçeneğidir.

↩️ Soruya Dön
✨ Konuları Gir, Yapay Zeka Saniyeler İçinde Sınavını Üretsin!
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16
Geri Dön