Sevgili öğrenciler,
Bu soruda, su dalgalarının derin bir ortamdan sığ bir ortama geçerken uğradığı kırılma olayını inceliyoruz. Kırılma, dalgaların hızının ve bazen de yönünün değiştiği bir olaydır. Şimdi seçenekleri adım adım değerlendirelim:
Bu ifade doğrudur. Bir dalga bir ortamdan başka bir ortama geçerken (kırılmaya uğrarken), dalganın frekansı değişmez. Frekans, dalga kaynağının özelliğidir ve dalganın yayıldığı ortama bağlı değildir. Kaynak aynı kaldığı sürece frekans da aynı kalır.
Bu ifade de doğrudur. Periyot ($T$) ile frekans ($f$) arasında $T = \frac{1}{f}$ ilişkisi vardır. Frekans değişmediği için periyot da değişmez.
Bu ifade doğrudur. Su dalgalarının hızı, suyun derinliğine bağlıdır. Derin bölgelerde su dalgaları daha hızlı hareket ederken, sığ bölgelerde daha yavaş hareket ederler. Dolayısıyla, derin bir bölgeden sığ bir bölgeye geçen dalgaların hızı azalır.
Bu ifade yanlıştır. Dalga hızı ($v$), dalga boyu ($\lambda$) ve frekans ($f$) arasında $v = \lambda f$ ilişkisi vardır. Yukarıda belirttiğimiz gibi, frekans ($f$) değişmezken, dalgaların hızı ($v$) azalır. Bu durumda, eşitliğin sağlanabilmesi için dalga boyunun ($\lambda$) da azalması gerekir. Yani, $v$ azalırken $f$ sabit kaldığı için $\lambda$ da azalmalıdır. "Dalga boyu artar" ifadesi bu nedenle yanlıştır.
Bu ifade doğrudur. Bir dalga, daha hızlı yayıldığı bir ortamdan (derin su) daha yavaş yayıldığı bir ortama (sığ su) geçerken, yüzeyin normaline yaklaşarak kırılır. Bu, ışığın havadan suya geçerken normale yaklaşmasına benzer bir durumdur.
Yukarıdaki değerlendirmelere göre, yanlış olan ifade D seçeneğidir.
Cevap D seçeneğidir.
