Brönsted-Lowry asit-baz tanımına göre;
$NH_3(suda) + H_2O(s) \rightleftharpoons NH_4^+(suda) + OH^-(suda)$
tepkimesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) $NH_3$, $NH_4^+$’nın konjuge bazıdır.
B) $H_2O$ asit gibi davranmıştır.
C) $NH_4^+$ iyonu proton ($H^+$) almıştır.
D) $OH^-$, $H_2O$’nun konjuge bazıdır.
E) Tepkimede $NH_3$ baz özelliği gösterir.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Brönsted-Lowry asit-baz tanımına göre verilen tepkimeyi adım adım inceleyelim ve hangi ifadenin yanlış olduğunu bulalım. Unutmayın, Brönsted-Lowry tanımına göre:
- Asit: Proton ($H^+$) veren maddedir.
- Baz: Proton ($H^+$) alan maddedir.
- Konjuge Asit-Baz Çifti: Birbirinden sadece bir proton ($H^+$) farkıyla ayrılan maddelerdir. Bir asit proton verdikten sonra konjuge bazına, bir baz proton aldıktan sonra konjuge asidine dönüşür.
Tepkimemiz şu şekilde:
$NH_3(suda) + H_2O(s) \rightleftharpoons NH_4^+(suda) + OH^-(suda)$
Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) $NH_3$, $NH_4^+$’nın konjuge bazıdır.
- Tepkimede $NH_3$ bir proton ($H^+$) alarak $NH_4^+$'a dönüşmüştür. Bu durumda $NH_3$ baz, $NH_4^+$ ise onun konjuge asididir. Dolayısıyla, $NH_3$ aynı zamanda $NH_4^+$'nın konjuge bazıdır. Bu ifade doğrudur.
- B) $H_2O$ asit gibi davranmıştır.
- Tepkimede $H_2O$ bir proton ($H^+$) vererek $OH^-$'ye dönüşmüştür. Proton veren madde Brönsted-Lowry tanımına göre asittir. Bu ifade doğrudur.
- C) $NH_4^+$ iyonu proton ($H^+$) almıştır.
- Tepkimede proton ($H^+$) alan madde $NH_3$'tür ve $NH_3$ proton alarak $NH_4^+$ iyonuna dönüşmüştür. $NH_4^+$ iyonu bir ürün olarak oluşmuştur ve kendisi proton almamıştır. Aksine, $NH_4^+$ iyonu bir konjuge asit olduğu için proton verme eğilimindedir. Bu ifade yanlıştır.
- D) $OH^-$, $H_2O$’nun konjuge bazıdır.
- Tepkimede $H_2O$ bir proton ($H^+$) vererek $OH^-$'ye dönüşmüştür. Bu durumda $H_2O$ asit, $OH^-$ ise onun konjuge bazıdır. Bu ifade doğrudur.
- E) Tepkimede $NH_3$ baz özelliği gösterir.
- Tepkimede $NH_3$, $H_2O$'dan bir proton ($H^+$) alarak $NH_4^+$'a dönüşmüştür. Proton alan madde Brönsted-Lowry tanımına göre bazdır. Bu ifade doğrudur.
Yukarıdaki analizlere göre, yanlış olan ifade C seçeneğidir.
Cevap C seçeneğidir.