11. sınıf biyoloji 2. dönem 2. yazılı 1. senaryo meb Test 2

Bir komünitenin yapısını etkileyen biyotik faktörlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi YANLIŞTIR?

A) Tür çeşitliliği, bir komünitedeki farklı türlerin sayısını ve göreceli bolluğunu ifade eder.

B) Baskın tür, komünitedeki biyokütlesi veya birey sayısı en fazla olan türdür ve komünite yapısını belirgin şekilde etkiler.

C) Kilit taşı tür, sayıca az olmasına rağmen, besin zincirindeki kritik rolü nedeniyle komünitenin yapısını ve tür çeşitliliğini derinden etkileyen türdür.

D) İstilacı türler, komüniteye dışarıdan gelerek yerli türlerin yaşam alanlarını genişletmesine yardımcı olur.

E) Rekabet, avlanma ve simbiyotik ilişkiler gibi etkileşimler, komünitenin biyotik yapısını şekillendirir.

Merhaba sevgili öğrenciler! Bir komünitenin yapısını etkileyen biyotik faktörler, ekolojinin temel konularından biridir. Bu faktörler, canlıların birbirleriyle ve çevreleriyle olan karmaşık ilişkilerini açıklar. Şimdi, sorumuzdaki her bir ifadeyi dikkatlice inceleyelim ve hangisinin yanlış olduğunu bulalım.

• A) Tür çeşitliliği, bir komünitedeki farklı türlerin sayısını ve göreceli bolluğunu ifade eder.

  Bu ifade, tür çeşitliliğinin doğru tanımını vermektedir. Tür çeşitliliği, hem bir alandaki farklı türlerin sayısını (tür zenginliği) hem de bu türlerin birey sayılarının birbirine ne kadar yakın olduğunu (tür eşitliği) kapsar. Yüksek tür çeşitliliği, genellikle daha kararlı ve dirençli ekosistemlerle ilişkilidir. Bu nedenle, bu ifade DOĞRUDUR.

• B) Baskın tür, komünitedeki biyokütlesi veya birey sayısı en fazla olan türdür ve komünite yapısını belirgin şekilde etkiler.

  Baskın türler, bir komünitede en fazla biyokütleye sahip olan veya birey sayısı en çok olan türlerdir. Örneğin, bir ormandaki belirli bir ağaç türü baskın olabilir. Bu türler, genellikle yaşam alanı, besin kaynakları ve diğer türlerin dağılımı üzerinde büyük bir etkiye sahiptir. Bu nedenle, bu ifade DOĞRUDUR.

• C) Kilit taşı tür, sayıca az olmasına rağmen, besin zincirindeki kritik rolü nedeniyle komünitenin yapısını ve tür çeşitliliğini derinden etkileyen türdür.

  Kilit taşı türler, komünitedeki sayıları az olsa bile, ekosistemin işleyişi için hayati öneme sahip türlerdir. Besin zincirinde kritik bir rol oynayarak veya habitatı şekillendirerek birçok başka türün varlığını dolaylı olarak sağlarlar. Bu türlerin ortadan kalkması, komünitede büyük bir çöküşe veya değişime yol açabilir. Örneğin, deniz samurları, deniz kestanelerini yiyerek yosun ormanlarının korunmasına yardımcı olur. Bu nedenle, bu ifade DOĞRUDUR.

• D) İstilacı türler, komüniteye dışarıdan gelerek yerli türlerin yaşam alanlarını genişletmesine yardımcı olur.

  İstilacı türler (veya yabancı türler), doğal yaşam alanları dışında bir ekosisteme insanlar tarafından kasıtlı veya kazara sokulan ve yerel türlere, ekosisteme veya insan sağlığına zarar veren türlerdir. Genellikle yerli türlerle besin, su ve yaşam alanı için rekabet ederler, onları dışlarlar, hatta avlayabilirler. Bu durum, yerli türlerin yaşam alanlarının DARALMASINA ve popülasyonlarının azalmasına neden olur, genişlemesine değil. Bu nedenle, bu ifade YANLIŞTIR.

• E) Rekabet, avlanma ve simbiyotik ilişkiler gibi etkileşimler, komünitenin biyotik yapısını şekillendirir.

  Canlılar arasındaki rekabet (aynı kaynaklar için mücadele), avlanma (bir türün diğerini besin olarak tüketmesi) ve simbiyotik ilişkiler (farklı türler arasında yakın ve sürekli etkileşimler; örneğin mutualizm, kommensalizm, parazitizm) bir komünitenin biyotik yapısını doğrudan etkileyen temel faktörlerdir. Bu etkileşimler, türlerin popülasyon büyüklüklerini, dağılımlarını ve komünite içindeki rollerini belirler. Bu nedenle, bu ifade DOĞRUDUR.

Yukarıdaki analizler sonucunda, istilacı türlerin yerli türlerin yaşam alanlarını genişletmesine yardımcı olduğu yönündeki D seçeneğindeki ifadenin yanlış olduğunu görmekteyiz. Tam tersine, istilacı türler genellikle yerli türler için tehdit oluşturur ve yaşam alanlarını daraltır.

Cevap D seçeneğidir.