11. sınıf biyoloji 2. dönem 2. yazılı 4. senaryo meb Test 3

Bir komünitede aynı kaynakları kullanan iki farklı tür arasında görülen rekabetin sonuçları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Rekabet, her iki tür için de olumsuz bir etkileşimdir.

B) Kaynaklar sınırlı olduğunda rekabetin şiddeti artar.

C) Rekabet sonucunda türlerden biri diğerini baskılayarak ortamdan uzaklaştırabilir (rekabetçi dışlama).

D) Türler, rekabeti azaltmak için niş paylaşımı yapabilirler.

E) Rekabet, türlerin genetik çeşitliliğini artırarak adaptasyon yeteneklerini güçlendirir.

Merhaba sevgili öğrenciler!

Bugün, ekolojinin önemli konularından biri olan türler arası rekabetin sonuçlarını inceleyeceğiz. Rekabet, doğada türlerin yaşam mücadelesinin ayrılmaz bir parçasıdır. Şimdi sorumuzdaki ifadeleri tek tek değerlendirerek doğru cevabı bulalım:

• A) Rekabet, her iki tür için de olumsuz bir etkileşimdir.

  Bu ifade doğrudur. Rekabet, iki türün de aynı sınırlı kaynaklar için mücadele etmesi anlamına gelir. Bu mücadele sırasında her iki tür de enerji harcar, büyüme, üreme ve hayatta kalma oranları olumsuz etkilenebilir. Ekolojik etkileşimler açısından genellikle "eksi-eksi" ($-/-$) olarak nitelendirilir.

• B) Kaynaklar sınırlı olduğunda rekabetin şiddeti artar.

  Bu ifade de doğrudur. Rekabetin temel nedeni kaynakların sınırlı olmasıdır. Eğer kaynaklar bol olsaydı, türlerin birbirleriyle rekabet etmesine gerek kalmazdı. Kaynaklar azaldıkça, her bir birim kaynağa düşen talep artar ve dolayısıyla rekabetin şiddeti de artar.

• C) Rekabet sonucunda türlerden biri diğerini baskılayarak ortamdan uzaklaştırabilir (rekabetçi dışlama).

  Bu ifade doğrudur. "Rekabetçi dışlama ilkesi" olarak bilinen bu durum, aynı sınırlı kaynaklar için doğrudan rekabet eden iki türden birinin, diğerini ortamdan tamamen uzaklaştırması veya yok etmesiyle sonuçlanabilir. Daha güçlü veya daha uyumlu olan tür, diğerini baskılar.

• D) Türler, rekabeti azaltmak için niş paylaşımı yapabilirler.

  Bu ifade doğrudur. Niş paylaşımı (kaynak paylaşımı), türlerin rekabeti azaltmak ve bir arada yaşayabilmek için evrimsel süreçte geliştirdikleri bir stratejidir. Örneğin, farklı zamanlarda beslenme, farklı besin kaynaklarını kullanma veya aynı kaynağın farklı kısımlarını kullanma gibi yollarla nişlerini ayırabilirler.

• E) Rekabet, türlerin genetik çeşitliliğini artırarak adaptasyon yeteneklerini güçlendirir.

  Bu ifade yanlıştır. Rekabet, türler üzerinde bir seçilim baskısı oluşturur. Yani, rekabete daha iyi uyum sağlayan bireylerin hayatta kalma ve üreme şansı artarken, uyum sağlayamayanlar elenir. Bu durum, türün adaptasyonunu sağlayabilir ancak genetik çeşitliliği doğrudan artırmaz. Genetik çeşitlilik, mutasyonlar, gen akışı ve cinsel üreme gibi süreçlerle artırılır. Hatta, şiddetli rekabet ve doğal seçilim, belirli genotiplerin elenmesine yol açarak genetik çeşitliliği azaltabilir bile. Rekabet, var olan çeşitlilik üzerinden seçilim yaparak adaptasyonu yönlendirir, ancak çeşitliliğin kendisini oluşturmaz veya artırmaz.

Bu açıklamalar ışığında, rekabetin sonuçları ile ilgili yanlış olan ifade E seçeneğidir.

Cevap E seçeneğidir.