Küresel ve bölgesel örgütler, dünya genelinde siyasi, ekonomik, sosyal ve çevresel konularda işbirliğini ve uyumu sağlamak amacıyla kurulmuşlardır. Bu örgütlerin etki alanları ve amaçları farklılık göstermektedir.
Aşağıdakilerden hangisi, küresel etki alanına sahip bir örgüt olarak kabul edilebilir?
A) Avrupa Birliği (AB)
B) Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO)
C) Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ)
D) Birleşmiş Milletler (BM)
E) Karadeniz Ekonomik İşbirliği Örgütü (KEİ)
Örgütlerin etki alanlarını ve amaçlarını anlamak, dünya siyaseti ve ekonomisi hakkında bilgi sahibi olmanın önemli bir parçasıdır. Bu soruda, küresel etki alanına sahip bir örgütü belirlememiz istenmektedir. Küresel etki alanı, bir örgütün faaliyetlerinin ve üyelerinin dünya genelini kapsadığı anlamına gelir.
- A) Avrupa Birliği (AB): AB, Avrupa kıtasında yer alan ülkeler arasında siyasi, ekonomik ve sosyal entegrasyonu hedefleyen bölgesel bir örgüttür. Etki alanı Avrupa ile sınırlıdır.
- B) Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO): NATO, Kuzey Amerika ve Avrupa'daki belirli ülkeler arasında kolektif savunma ve güvenlik işbirliğini sağlayan bölgesel bir askeri ittifaktır. Etki alanı küresel değil, bölgeseldir.
- C) Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ): ŞİÖ, Avrasya bölgesindeki ülkeler arasında güvenlik, ekonomik ve kültürel işbirliğini geliştirmeyi amaçlayan bölgesel bir örgüttür. Etki alanı Asya kıtası ve çevresi ile sınırlıdır.
- D) Birleşmiş Milletler (BM): BM, dünya genelinde barış ve güvenliği sağlamak, uluslararası işbirliğini geliştirmek ve uluslararası sorunlara çözüm bulmak amacıyla kurulmuş küresel bir örgüttür. Neredeyse tüm bağımsız ülkeler (193 üye ülke) BM'ye üyedir. Bu özelliğiyle, BM'nin etki alanı ve üyeliği küreseldir.
- E) Karadeniz Ekonomik İşbirliği Örgütü (KEİ): KEİ, Karadeniz havzasındaki ülkeler arasında ekonomik işbirliğini ve bölgesel kalkınmayı teşvik eden bölgesel bir örgüttür. Etki alanı Karadeniz bölgesi ile sınırlıdır.
Yukarıdaki açıklamalara göre, Birleşmiş Milletler (BM) dünya genelindeki üye sayısı ve faaliyet alanları itibarıyla küresel etki alanına sahip tek örgüttür.
Cevap D seçeneğidir.