Küresel ve bölgesel örgütler, farklı coğrafyalarda ve farklı amaçlarla faaliyet gösterirler. Birleşmiş Milletler (BM) gibi küresel örgütler dünya barışı ve güvenliği için çalışırken, Avrupa Birliği (AB) gibi bölgesel örgütler daha çok ekonomik ve siyasi entegrasyona odaklanır.
Aşağıdaki örgütlerden hangisi, Avrupa kıtasında siyasi ve ekonomik entegrasyonu hedefleyen, üye ülkeler arasında serbest dolaşım ve ortak politikalar uygulamayı amaçlayan bir bölgesel örgüttür?
A) Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması (NAFTA)
B) Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT)
C) Avrupa Birliği (AB)
D) Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC)
E) Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ)
Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, Avrupa kıtasında siyasi ve ekonomik entegrasyonu hedefleyen, üye ülkeler arasında serbest dolaşım ve ortak politikalar uygulamayı amaçlayan bölgesel bir örgütü bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması (NAFTA): Bu örgüt, adından da anlaşılacağı gibi Kuzey Amerika kıtasında (ABD, Kanada, Meksika) serbest ticareti hedefleyen bir anlaşmadır. Avrupa kıtasıyla ilgisi yoktur ve siyasi entegrasyondan ziyade ekonomik entegrasyonun bir alt kolu olan serbest ticarete odaklanır. Dolayısıyla doğru cevap bu değildir.
- B) Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT): Bu örgüt, Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından bağımsızlığını kazanan bazı eski Sovyet cumhuriyetleri arasında işbirliğini sağlamak amacıyla kurulmuştur. Coğrafi olarak Doğu Avrupa ve Orta Asya'yı kapsar. Ancak, Avrupa Birliği'nin hedeflediği düzeyde derin bir siyasi ve ekonomik entegrasyon, serbest dolaşım ve ortak politikalar uygulama amacı taşımaz.
- C) Avrupa Birliği (AB): Bu örgüt, Avrupa kıtasında yer alan ülkeler arasında siyasi, ekonomik ve sosyal entegrasyonu hedefleyen, dünyanın en gelişmiş bölgesel örgütlerinden biridir. Üye ülkeler arasında malların, hizmetlerin, sermayenin ve insanların serbest dolaşımını sağlar, ortak para birimi (Euro), ortak tarım politikası, ortak dış politika gibi birçok ortak politika uygular. Soruda belirtilen tüm özellikleri karşılamaktadır.
- D) Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC): Bu örgüt, petrol ihraç eden ülkelerin petrol politikalarını koordine etmek ve fiyatları istikrara kavuşturmak amacıyla kurulmuştur. Üyeleri dünya genelinde farklı coğrafyalarda yer alır (Orta Doğu, Afrika, Güney Amerika) ve amacı Avrupa'da siyasi ve ekonomik entegrasyon değildir.
- E) Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ): Bu örgüt, Avrasya bölgesinde (Çin, Rusya, Orta Asya ülkeleri vb.) güvenlik, ekonomik ve kültürel işbirliğini amaçlayan bir kuruluştur. Avrupa kıtasında siyasi ve ekonomik entegrasyonu hedefleyen bir örgüt değildir.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, soruda belirtilen tüm kriterleri eksiksiz karşılayan örgüt Avrupa Birliği'dir.
Cevap C seçeneğidir.
