12. sınıf inkılap tarihi 2. dönem 2. yazılı 3. senaryo meb Test 2

Türkiye'de $1950$ genel seçimleri, Türk siyasi tarihinde bir dönüm noktası olmuş ve tek parti iktidarından çok partili hayata geçişin önemli bir aşamasını temsil etmiştir. Bu seçimlerle birlikte iktidara gelen parti, ülkenin ekonomik ve sosyal yapısında belirgin değişiklikler yapmıştır.

Aşağıdakilerden hangisi, $1950$ sonrası iktidara gelen partinin politikaları ve Türkiye üzerindeki etkileriyle ilgili yanlış bir bilgidir?

A) Köy Enstitüleri'nin kapatılması veya işlevinin değiştirilmesi bu dönemde gerçekleşmiştir.

B) Ekonomide liberalleşme politikaları uygulanmış, özel sektörün rolü artırılmıştır.

C) ABD ve Batı bloğu ile ilişkiler güçlendirilmiş, NATO'ya üyelik bu dönemde sağlanmıştır.

D) Devletçilik ilkesinden tamamen vazgeçilerek tüm iktisadi kuruluşlar özelleştirilmiştir.

E) Tarım sektörüne verilen destek artırılmış, traktör kullanımı yaygınlaşmıştır.

Değerli öğrenciler, bu soru Türkiye siyasi tarihinde çok önemli bir dönüm noktası olan 1950 genel seçimleri sonrasında iktidara gelen partinin (Demokrat Parti - DP) politikalarını ve bu politikaların ülkeye etkilerini anlamamızı istiyor. Bizden istenen, verilen seçeneklerden hangisinin 1950 sonrası iktidara gelen partinin politikalarıyla ilgili yanlış bir bilgi olduğunu bulmaktır.

• A) Köy Enstitüleri'nin kapatılması veya işlevinin değiştirilmesi bu dönemde gerçekleşmiştir.

  Bu ifade doğrudur. Demokrat Parti iktidara geldikten sonra Köy Enstitüleri'nin yapısında değişiklikler yapmış, zamanla işlevlerini azaltmış ve 1954 yılında tamamen kapatarak öğretmen okullarına dönüştürmüştür. Bu, DP'nin eğitim politikalarındaki önemli değişikliklerden biriydi.

• B) Ekonomide liberalleşme politikaları uygulanmış, özel sektörün rolü artırılmıştır.

  Bu ifade de doğrudur. Demokrat Parti, Cumhuriyet Halk Partisi'nin devletçi ekonomi politikalarına karşı çıkarak ekonomide daha liberal bir yaklaşım benimsemiştir. Özel sektörün teşvik edilmesi, yabancı sermayenin ülkeye çekilmesi ve serbest piyasa ekonomisine geçiş adımları bu dönemin belirgin özelliklerindendir.

• C) ABD ve Batı bloğu ile ilişkiler güçlendirilmiş, NATO'ya üyelik bu dönemde sağlanmıştır.

  Bu ifade de doğrudur. 1950'ler Soğuk Savaş döneminin yoğunlaştığı yıllardır. Demokrat Parti iktidarı, Türkiye'nin Batı bloğu ile olan ilişkilerini daha da güçlendirmiş, özellikle ABD ile yakınlaşmıştır. Bu politikaların en somut sonucu, Türkiye'nin 1952 yılında Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'ne (NATO) üye olmasıdır.

• D) Devletçilik ilkesinden tamamen vazgeçilerek tüm iktisadi kuruluşlar özelleştirilmiştir.

  Bu ifade yanlıştır. Demokrat Parti, devletçilik ilkesinin katı uygulamalarını eleştirmiş ve özel sektörü teşvik etmiş olsa da, devletçilik ilkesinden tamamen vazgeçmemiştir. Ayrıca, bu dönemde tüm iktisadi kuruluşlar özelleştirilmemiştir. Hatta bazı devlet iktisadi teşekkülleri (KİT'ler) varlıklarını sürdürmüş ve bazı alanlarda devlet yatırımları devam etmiştir. "Tamamen vazgeçilerek" ve "tüm iktisadi kuruluşlar özelleştirilmiştir" gibi kesin ifadeler, DP dönemi için doğru değildir. Özelleştirme süreci, Türkiye'de çok daha sonraki dönemlerde, özellikle 1980'lerden itibaren hız kazanmıştır.

• E) Tarım sektörüne verilen destek artırılmış, traktör kullanımı yaygınlaşmıştır.

  Bu ifade doğrudur. Demokrat Parti, tarım sektörüne büyük önem vermiş, çiftçilere kredi ve destek sağlamıştır. Marshall Yardımı kapsamında gelen traktörler ve diğer tarım makineleri sayesinde tarımda makineleşme hızlanmış, bu da tarımsal üretimin artmasında önemli rol oynamıştır. "Bereketli Hilal" politikası bu dönemin tarım anlayışını özetler.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında, 1950 sonrası iktidara gelen partinin politikaları ve Türkiye üzerindeki etkileriyle ilgili yanlış bilgi D seçeneğinde verilmiştir.

Cevap D seçeneğidir.