Bir bilim insanı, atomları farklı renk ve boyutlardaki bilyelere benzetmektedir. Ona göre, aynı elementin tüm atomları (bilyeleri) tamamen özdeşken, farklı elementlerin atomları (bilyeleri) birbirinden farklıdır. Ayrıca, kimyasal tepkimelerde bu bilyeler ne yok olur ne de yeniden oluşur, sadece belirli oranlarda bir araya gelerek yeni bileşikler oluşturur.
Bu benzetme, atom modellerinin tarihsel gelişiminde hangi bilim insanının görüşlerini en iyi şekilde yansıtmaktadır?
A) Ernest Rutherford
B) John Dalton
C) Niels Bohr
D) J.J. Thomson
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu çözerken atom modellerinin tarihsel gelişimini ve önemli bilim insanlarının katkılarını hatırlayacağız. Hazırsanız başlayalım!
Soru bize bir bilim insanının atomları bilyelere benzettiğini söylüyor. Bu benzetmeye göre:
- Aynı elementin tüm atomları (bilyeleri) özdeştir.
- Farklı elementlerin atomları (bilyeleri) farklıdır.
- Kimyasal tepkimelerde atomlar yok olmaz veya yeniden oluşmaz, sadece birleşerek yeni bileşikler oluşturur.
Şimdi seçenekleri inceleyelim ve bu benzetmenin hangi bilim insanının görüşlerini yansıttığını bulalım:
- A) Ernest Rutherford: Rutherford, atomun çekirdeğini keşfetmesiyle tanınır. Atomun merkezinde pozitif yüklü bir çekirdek olduğunu ve elektronların bu çekirdek etrafında döndüğünü öne sürmüştür. Bu benzetme, Rutherford'un atom modelinden ziyade, atomların temel özelliklerine odaklanan daha önceki bir modeli yansıtmaktadır.
- B) John Dalton: Dalton, atom teorisini ilk ortaya atan bilim insanlarından biridir. Dalton'a göre:
- Elementler atomlardan oluşur.
- Aynı elementin tüm atomları özdeştir.
- Farklı elementlerin atomları farklıdır.
- Kimyasal tepkimeler atomların yeniden düzenlenmesidir. Atomlar yaratılamaz veya yok edilemez.
Bu ifadeler, sorudaki benzetmeyle birebir örtüşmektedir.
- C) Niels Bohr: Bohr, atomun yapısında elektronların belirli enerji seviyelerinde (orbitallerde) bulunduğunu ve bu seviyeler arasında geçiş yapabildiğini öne sürmüştür. Bu model, atomun iç yapısına daha detaylı bir bakış açısı sunar ve sorudaki basit bilye benzetmesiyle tam olarak uyuşmaz.
- D) J.J. Thomson: Thomson, elektronu keşfetmesiyle tanınır. Ünlü "üzümlü kek" modelinde, atomun pozitif yüklü bir küre olduğunu ve elektronların bu kürenin içine gömülü olduğunu öne sürmüştür. Bu model, sorudaki atomların farklı elementler için farklı olduğu fikrini tam olarak yansıtmaz.
Gördüğümüz gibi, sorudaki benzetme en çok John Dalton'ın atom teorisini yansıtmaktadır. Dalton, atomların temel yapı taşları olduğunu ve kimyasal tepkimelerde atomların korunarak yeni bileşikler oluşturduğunu belirtmiştir.
Cevap B seçeneğidir.