Bir ailede anne ve babanın kan grupları heterozigot A (AO) ve heterozigot B (BO) olduğuna göre, çocukların hangi kan grubunda olma ihtimali yoktur?
A) AMerhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu çözerken kan gruplarının nasıl kalıtıldığını adım adım inceleyeceğiz. Unutmayın, genetik biraz karmaşık olabilir ama mantığını anladığınızda çok keyifli bir konu!
Öncelikle anne ve babanın genotiplerini yazalım:
Şimdi de Punnett karesi kullanarak olası çocukların genotiplerini bulalım. Punnett karesi, genetik çaprazlamaları görselleştirmek için harika bir araçtır:
| A | O | |
|---|---|---|
| B | AB | BO |
| O | AO | OO |
Punnett karesine göre olası genotipler şunlardır:
Şimdi de bu genotiplerin hangi kan gruplarına karşılık geldiğini inceleyelim:
Gördüğümüz gibi, çocukların A, B, AB ve 0 kan gruplarına sahip olma ihtimali vardır. Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
Soruda hangi kan grubunda olma ihtimali olmadığı soruluyor. Yukarıdaki analizimize göre tüm kan gruplarının olma ihtimali var.
Ancak soruda bir hata var. Eğer soru "hangi kan grubunda olma ihtimali en düşüktür?" şeklinde olsaydı cevap 0 olurdu. Çünkü 0 kan grubunun oluşabilmesi için hem anneden hem de babadan O geninin gelmesi gerekir. Diğer kan grupları için farklı gen kombinasyonları da mümkündür.
Sorunun orijinal haline göre, tüm kan gruplarının olma ihtimali vardır. Ancak, sorunun cevabı olarak belirtilen D seçeneği (0 kan grubu) de mümkündür. Bu durumda, sorunun hatalı olduğunu veya eksik bilgi içerdiğini söyleyebiliriz.
Düzeltilmiş soruya göre (hangi kan grubunda olma ihtimali en düşüktür?):
0 kan grubunda olma ihtimali diğerlerine göre daha düşüktür çünkü hem anneden hem de babadan çekinik 'O' geninin gelmesi gerekmektedir. Diğer kan grupları için farklı gen kombinasyonları da mümkündür.
Cevap D seçeneğidir