5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde fiilimsi, sıfat görevinde kullanılmıştır?
A) Yarışmayı kazanmak için çok çalıştı.Sevgili öğrenciler, bu soruda fiilimsilerin cümledeki görevlerini, özellikle de sıfat görevinde kullanılışını anlamamız isteniyor. Haydi, adım adım inceleyelim ve doğru cevabı birlikte bulalım!
Fiilimsiler (eylemsiler), fiillerden türeyen ancak fiilin bütün özelliklerini göstermeyen, cümle içinde isim, sıfat veya zarf görevinde kullanılan kelimelerdir. Üç çeşidi vardır: isim-fiil, sıfat-fiil ve zarf-fiil.
Sıfat-fiiller, fiillere "-an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -miş" ekleri getirilerek oluşturulur. Cümlede bir ismi niteleyerek veya belirterek sıfat görevinde kullanılırlar. Yani, "nasıl?" veya "hangi?" sorularına cevap verirler.
Buradaki fiilimsi "kazanmak" kelimesidir. "-mak" ekiyle türemiştir ve bu bir isim-fiildir. Cümlede isim görevinde kullanılmıştır ("için" edatıyla birlikte bir amaç bildirmektedir). Sıfat görevinde değildir.
Buradaki fiilimsi "Koşarak" kelimesidir. "-arak" ekiyle türemiştir ve bu bir zarf-fiildir. Cümlede fiili (çıktı) durum yönünden nitelemiştir (nasıl çıktı? koşarak). Sıfat görevinde değildir.
Buradaki fiilimsi "Ağlayan" kelimesidir. "-an" ekiyle türemiştir ve bu bir sıfat-fiildir. Cümlede "bebeği" ismini nitelemiştir (hangi bebek? ağlayan bebek). İşte tam da aradığımız gibi, bir ismi niteleyerek sıfat görevinde kullanılmıştır.
Buradaki fiilimsi "okuyup" kelimesidir. "-up" ekiyle türemiştir ve bu bir zarf-fiildir. Cümlede fiili (çalıştı) zaman veya durum yönünden nitelemiştir (ne zaman/nasıl çalıştı? kitap okuyup). Sıfat görevinde değildir.
Gördüğümüz gibi, C seçeneğindeki "ağlayan" kelimesi, "bebek" ismini niteleyerek sıfat görevinde kullanılmıştır.
Cevap C seçeneğidir.