Sempatik sinir sisteminin aktivasyonu sırasında aşağıdaki değişikliklerden hangisi gözlenmez?
A) Kan basıncında artış
B) Sindirim faaliyetlerinde yavaşlama
C) Solunum hızında azalma
D) Kan şekerinde yükselme
Sevgili öğrenciler, bu soru sempatik sinir sisteminin vücudumuz üzerindeki etkilerini anlamamızı gerektiriyor. Sempatik sinir sistemi, genellikle "savaş ya da kaç" tepkisiyle ilişkilendirilen, vücudumuzu stresli veya tehlikeli durumlara hazırlayan otonom sinir sisteminin bir parçasıdır. Bu sistemin aktivasyonu, vücudun hayatta kalma şansını artırmak için bir dizi fizyolojik değişikliği tetikler.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kan basıncında artış: Sempatik sinir sistemi, kalp atış hızını ve kalbin kasılma gücünü artırır. Ayrıca, bazı kan damarlarını daraltarak kanın daha hayati organlara (kaslar, beyin) yönlendirilmesini sağlar. Bu durum, genel olarak kan basıncında bir artışa yol açar. Bu nedenle, bu değişiklik gözlenir.
- B) Sindirim faaliyetlerinde yavaşlama: "Savaş ya da kaç" durumunda vücut, enerjiyi sindirim gibi acil olmayan işlevlerden uzaklaştırarak kaslara ve beyine yönlendirir. Bu yüzden sindirim sistemi faaliyetleri (tükürük salgısı, bağırsak hareketleri vb.) yavaşlar veya durur. Bu nedenle, bu değişiklik gözlenir.
- C) Solunum hızında azalma: Tehlike anında vücudun daha fazla oksijene ihtiyacı vardır. Sempatik sistem, solunum yollarını genişleterek (bronkodilatasyon) ve solunum hızını artırarak daha fazla oksijen alımını sağlar. Solunum hızında bir azalma, sempatik sistemin değil, genellikle parasempatik sistemin (dinlen ve sindir) bir etkisidir. Bu nedenle, bu değişiklik gözlenmez.
- D) Kan şekerinde yükselme: Kasların ve beynin hızlı enerjiye ihtiyacı olduğundan, sempatik sistem karaciğeri uyararak depolanmış glikojeni glikoza dönüştürmesini (glikojenoliz) ve kana salmasını sağlar. Bu da kan şekerinde bir yükselmeye neden olur. Bu nedenle, bu değişiklik gözlenir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı gibi, sempatik sinir sisteminin aktivasyonu sırasında solunum hızında bir azalma değil, aksine bir artış gözlenir.
Cevap C seçeneğidir.
