Hipofiz, Tiroid, Pankreas, Böbrek üstü bezleri Test 1

Endokrin sistemle ilgili aşağıdaki grafikte bir hormonun kan konsantrasyonunun gün içindeki değişimi gösterilmiştir. Bu hormon sabah saatlerinde en yüksek değere ulaşmakta ve stresle ilişkili olduğu bilinmektedir.
Grafikteki hormon aşağıdaki bezlerden hangisi tarafından salgılanır?

A) Hipofiz
B) Tiroid
C) Pankreas
D) Böbrek üstü

Sevgili öğrenciler, bu soruyu çözmek için endokrin sistemdeki hormonların görevlerini ve salgılandıkları bezleri iyi bilmemiz gerekiyor. Hadi adım adım ilerleyelim:

• Öncelikle, soruda verilen hormonun iki temel özelliğine odaklanalım:
  • Sabah saatlerinde en yüksek değere ulaşması: Bu, hormonun bir sirkadiyen ritme (günlük döngüye) sahip olduğunu gösterir.
  • Stresle ilişkili olması: Bu, hormonun vücudun strese verdiği tepkilerde önemli bir rol oynadığını belirtir.
• Şimdi, bu iki özelliği birleştiren hormonu ve onu salgılayan bezi düşünelim. Vücudumuzdaki temel stres hormonu kortizoldür. Kortizol, hem stres durumlarında salgısı artan hem de normalde sabah saatlerinde en yüksek seviyeye ulaşarak bizi güne hazırlayan bir hormondur.
• Kortizol hormonu, böbrek üstü bezlerinin (adrenal bezler) korteks (kabuk) bölgesinden salgılanır. Böbrek üstü bezleri, böbreklerin hemen üzerinde yer alan endokrin bezlerdir.
• Şimdi seçenekleri inceleyelim:
  • A) Hipofiz: Hipofiz bezi, birçok hormonu salgılar ancak doğrudan stres hormonu olan kortizolü salgılamaz. Hipofiz, böbrek üstü bezlerini uyaran ACTH (Adrenokortikotropik hormon) salgılar.
  • B) Tiroid: Tiroid bezi, metabolizma hızını düzenleyen tiroksin hormonunu salgılar. Stresle doğrudan ilişkili değildir.
  • C) Pankreas: Pankreas, kan şekerini düzenleyen insülin ve glukagon hormonlarını salgılar. Stresle doğrudan ilişkili değildir.
  • D) Böbrek üstü: Böbrek üstü bezleri, kortizol (stres hormonu ve sabah yüksek) ve adrenalin/noradrenalin (acil durum stres hormonları) gibi hormonları salgılar. Bu bez, sorudaki tüm özellikleri karşılayan kortizol hormonunun ana salgı yeridir.
• Bu bilgiler ışığında, grafikteki hormonun böbrek üstü bezleri tarafından salgılandığı sonucuna varırız.

Cevap D seçeneğidir.