TBMM genel kurulunda kabul edilen bir kanun tasarısı, Cumhurbaşkanı tarafından yeniden görüşülmek üzere meclise iade ediliyor. Meclis, iade edilen kanunu aynen kabul ederse ne olur?
A) Kanun yürürlüğe girer
B) Cumhurbaşkanı kanunu halkoyuna sunar
C) Kanun Anayasa Mahkemesi'ne gider
D) Kanun tekrar komisyona döner
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruyu çözerken Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) ve Cumhurbaşkanı arasındaki kanun yapma sürecini anlamamız gerekiyor. Hadi adım adım inceleyelim:
- Kanun Tasarısının Mecliste Kabulü: Bir kanun tasarısı önce TBMM'de görüşülür ve kabul edilirse Cumhurbaşkanı'na gönderilir.
- Cumhurbaşkanı'nın Yetkileri: Cumhurbaşkanı, kabul edilen kanunu onaylayabilir veya yeniden görüşülmek üzere TBMM'ye iade edebilir. İade yetkisi, Cumhurbaşkanı'nın kanunu beğenmediği veya bazı eksiklikler gördüğü durumlarda kullanılır.
- Meclisin İade Edilen Kanunu Aynen Kabul Etmesi: İşte sorunun can alıcı noktası burası! Eğer TBMM, Cumhurbaşkanı tarafından iade edilen kanunu herhangi bir değişiklik yapmadan, yani "aynen" kabul ederse ne olur? Anayasamıza göre bu durumda Cumhurbaşkanı'nın yapabileceği bir şey kalmaz.
- Kanunun Yürürlüğe Girmesi: Meclis iade edilen kanunu aynen kabul ettiğinde, Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlamak zorundadır ve kanun yürürlüğe girer.
Diğer seçeneklere de kısaca göz atalım:
- B) Cumhurbaşkanı kanunu halkoyuna sunar: Halkoyuna sunma (referandum) yetkisi Cumhurbaşkanı'na ait olmakla birlikte, bu durum kanunların kabul sürecinde olağan bir durum değildir ve bu senaryoda geçerli değildir.
- C) Kanun Anayasa Mahkemesi'ne gider: Kanunlar, yürürlüğe girdikten sonra Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesi'ne götürülebilir. Ancak bu, kanun yapma sürecinin bir parçası değildir.
- D) Kanun tekrar komisyona döner: Kanun, Cumhurbaşkanı tarafından iade edildikten sonra meclis komisyonlarına geri gönderilebilir. Ancak soruda, meclisin kanunu "aynen" kabul ettiği belirtildiği için bu seçenek doğru değildir.
Bu bilgiler ışığında, doğru cevabın A seçeneği olduğu açıkça görülmektedir. TBMM, Cumhurbaşkanı tarafından iade edilen kanunu aynen kabul ederse, kanun yürürlüğe girer.
Cevap A seçeneğidir.
