Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, numaralanmış sözcüklerden hangilerinin "sıra sayı sıfatı" olduğunu bulmamız isteniyor. Haydi, adım adım inceleyelim:
- Öncelikle "Sıra Sayı Sıfatı" ne demek, onu hatırlayalım: Varlıkların sırasını, derecesini veya konumunu belirten sıfatlardır. Sayı isimlerine "-ncı, -nci, -ncu, -ncü" ekleri getirilerek oluşturulur ve "Kaçıncı?" sorusuna cevap verirler.
- Şimdi cümledeki numaralanmış sözcüklere tek tek bakalım:
- (I) birinci: "Yarışmada birinci olan arkadaşımızı..." cümlesinde "birinci" sözcüğü, "arkadaş" isminin sırasını belirtiyor. "Kaçıncı arkadaş?" sorusuna "birinci" cevabını verir. Dolayısıyla bu bir sıra sayı sıfatıdır.
- (II) ikişer ikişer: "...arkadaşımızı ikişer ikişer alkışladık." cümlesinde "ikişer ikişer" sözcüğü, alkışlama eyleminin nasıl yapıldığını, yani dağıtımını belirtiyor. Bu, "üleştirme sayı sıfatı"dır (ikişer, üçer gibi). Sıra sayı sıfatı değildir.
- (III) üçüncü: "Bu üçüncü başarısıydı..." cümlesinde "üçüncü" sözcüğü, "başarı" isminin sırasını belirtiyor. "Kaçıncı başarı?" sorusuna "üçüncü" cevabını verir. Dolayısıyla bu da bir sıra sayı sıfatıdır.
- (IV) dördüncü: "...ve dördüncü sınıfta okuyordu." cümlesinde "dördüncü" sözcüğü, "sınıf" isminin sırasını belirtiyor. "Kaçıncı sınıf?" sorusuna "dördüncü" cevabını verir. Ancak bu tür kullanımlarda ("dördüncü sınıf" gibi), "dördüncü" sözcüğü bir eğitim kademesinin adı olarak kalıplaşmış bir ifade içinde yer alır ve genellikle bir bütün olarak belirli bir sınıf seviyesini işaret eder. Bu bağlamda, diğer örneklerdeki gibi doğrudan bir varlığın sıralamasını belirten bir sıra sayı sıfatı olarak kabul edilmeyebilir. Daha çok bir tanımlayıcı işlevi görür. Bu nedenle, (I) ve (III) kadar belirgin bir sıra sayı sıfatı örneği değildir.
Bu durumda, belirgin ve net sıra sayı sıfatları (I) ve (III) numaralı sözcüklerdir.
Cevap B seçeneğidir.
