Birinci dönem Tanzimat şairleri için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Divan şiiri nazım biçimlerini kullanmaya devam etmişlerdir
B) Eserlerinde romantizm akımının etkisi görülür
C) Dilde sadeleşmeyi tam olarak gerçekleştirmişlerdir
D) Vatan, millet, hürriyet gibi kavramları işlemişlerdir
Sevgili öğrenciler, bu soruda Tanzimat Dönemi'nin birinci kuşağı şairlerinin özelliklerini hatırlamamız gerekiyor. Tanzimat Dönemi, edebiyatımızda Batı'ya açılışın ve yeniliklerin başladığı çok önemli bir dönemdir. Özellikle birinci dönem sanatçıları, hem eskiyle bağlarını tamamen koparmamış hem de yeni fikirleri cesurca savunmuşlardır.
- A) Divan şiiri nazım biçimlerini kullanmaya devam etmişlerdir: Bu ifade doğrudur. Birinci dönem Tanzimat şairleri, içerik olarak vatan, millet, hürriyet gibi yeni temaları işleseler de, şekil ve nazım biçimi olarak Divan şiirinin kaside, gazel, terkib-i bent gibi geleneksel biçimlerini kullanmayı sürdürmüşlerdir. Yani, eski kalıplara yeni fikirler doldurmuşlardır.
- B) Eserlerinde romantizm akımının etkisi görülür: Bu ifade de doğrudur. Tanzimat Dönemi'nde Batı'dan alınan edebi akımlardan biri romantizmdir. Özellikle Namık Kemal, Recaizade Mahmut Ekrem gibi birinci dönem sanatçılarının eserlerinde duygu ve hayal gücüne verilen önem, tabiat sevgisi, iyi-kötü çatışması gibi romantizmin belirgin özellikleri açıkça görülür.
- C) Dilde sadeleşmeyi tam olarak gerçekleştirmişlerdir: İşte bu ifade doğru değildir. Tanzimat sanatçıları, özellikle birinci dönemde, halka ulaşma ve yeni fikirleri yayma amacıyla dilde sadeleşmeyi bir hedef olarak benimsemişlerdir. Ancak Divan şiirine göre daha sade bir dil kullanmış olsalar da, Arapça ve Farsça kelime ve tamlamalardan tamamen kurtulamamışlar, dili tam anlamıyla sadeleştirmeyi başaramamışlardır. Dilde tam sadeleşme, daha çok Milli Edebiyat Dönemi'nde gerçekleşecektir.
- D) Vatan, millet, hürriyet gibi kavramları işlemişlerdir: Bu ifade kesinlikle doğrudur ve birinci dönem Tanzimat şiirinin en belirgin özelliklerinden biridir. Divan şiirindeki aşk, şarap, din gibi bireysel temaların yerine, Namık Kemal'in "Hürriyet Kasidesi"nde olduğu gibi vatan sevgisi, millet bilinci, adalet ve hürriyet gibi toplumsal ve siyasi kavramlar şiire girmiştir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, birinci dönem Tanzimat şairleri dilde sadeleşmeyi bir amaç edinmiş olsalar da, bunu tam olarak gerçekleştirememişlerdir. Bu nedenle, onlar için "dilde sadeleşmeyi tam olarak gerçekleştirmişlerdir" demek yanlış olur.
Cevap C seçeneğidir.
