Sevgili öğrenciler, coğrafya sorularında doğru cevabı bulmak için kavramların tanımlarını çok iyi bilmek ve sorudaki anahtar kelimelerle eşleştirmek önemlidir. Şimdi sorumuzu adım adım inceleyelim:
-
Soruyu Anlayalım: Soru, "dağ sıralarını enine yaran", "iki düzlüğü birbirine bağlayan", "dar ve derin" bir vadi türünü tanımlıyor. Bu anahtar kelimeler, aradığımız vadi tipinin belirleyici özellikleridir.
-
Seçenekleri İnceleyelim:
- A) Çentik vadi: Genellikle genç akarsuların, derine aşındırmasının fazla olduğu, V şeklinde, dar ve derin vadilerdir. Ancak, "dağ sıralarını enine yarma" ve "iki düzlüğü bağlama" özelliği bu tanımın temel unsuru değildir.
- B) Kanyon vadi: Akarsuların sert tabakaları derine doğru aşındırmasıyla oluşan, yamaçları basamaklı ve çok derin vadilerdir. Özellikle kurak ve yarı kurak bölgelerde yaygındır (örneğin ABD'deki Büyük Kanyon). Dar ve derin olsalar da, sorudaki "dağ sıralarını enine yarma" ve "iki düzlüğü bağlama" vurgusu kanyon vadi tanımından daha fazlasını ifade eder.
- C) Boğaz vadi: Akarsuların bir dağ sırasını enine keserek oluşturduğu, dar ve derin vadilerdir. Bu vadiler genellikle iki farklı düzlük veya havza arasında bir geçit görevi görür. "Boğaz" kelimesi zaten dar bir geçidi ifade eder. Sorudaki tüm anahtar kelimeler ("dağ sıralarını enine yaran", "iki düzlüğü birbirine bağlayan", "dar ve derin") bu tanıma tam olarak uymaktadır.
- D) Tabanlı vadi: Akarsuların yatak eğiminin azaldığı, derine aşındırmanın yerini yana aşındırmanın aldığı, tabanı geniş ve düz olan vadilerdir. Bu tanım, sorudaki "dar ve derin" ifadesiyle çelişir.
-
Doğru Cevabı Bulalım: Soruda verilen "dağ sıralarını enine yaran", "iki düzlüğü birbirine bağlayan", "dar ve derin" özelliklerinin tamamı, coğrafyada "boğaz vadi" olarak adlandırılan oluşumu tarif etmektedir. Boğaz vadiler, akarsuların dağlık alanları aşarak kendilerine yol açtığı ve böylece farklı coğrafi bölgeler arasında doğal bir geçit oluşturduğu yerlerdir.
Cevap C seçeneğidir.
