Hume'un nedensellik eleştirisi, felsefe tarihinde önemli bir dönüm noktasıdır. Bu eleştiri, olaylar arasında zorunlu bir bağ olduğunu düşünmemizin aslında bir yanılgıdan kaynaklandığını savunur. Şimdi, soruyu adım adım inceleyelim:
- A) Mantıksal zorunluluk: Hume'a göre, iki olay arasında mantıksal bir zorunluluk yoktur. Yani, bir olayın gerçekleşmesi diğerinin mutlaka gerçekleşeceği anlamına gelmez. Örneğin, bir bilardo topunun diğerine çarpması, ikinci topun hareket etmesinin mantıksal olarak zorunlu bir sonucu değildir. Biz sadece bu iki olayın sürekli birlikte gerçekleştiğini gözlemleriz.
- B) Deneyim ve alışkanlık: Hume, nedensellik inancımızın temelinde deneyim ve alışkanlık olduğunu söyler. Sürekli olarak belirli olayların birlikte gerçekleştiğini gözlemlediğimizde, zihnimizde bir alışkanlık oluşur. Bu alışkanlık, gelecekte de benzer olayların birlikte gerçekleşeceğine dair bir beklenti yaratır. Örneğin, güne her sabah doğudan doğduğunu gördüğümüz için, yarın da doğudan doğacağını bekleriz. Bu, mantıksal bir zorunluluk değil, deneyimlerimizden kaynaklanan bir alışkanlıktır.
- C) Sezgi yetisi: Sezgi, herhangi bir akıl yürütme veya deneyime dayanmadan doğrudan bilgiye ulaşma yetisidir. Hume, nedensellik inancımızın sezgiye dayalı olmadığını savunur. Çünkü nedensel ilişkileri sezgisel olarak bilemeyiz; onları deneyim yoluyla öğreniriz.
- D) Tanrısal düzen: Hume, nedensellik inancımızın Tanrısal bir düzene dayandığı fikrini de reddeder. Ona göre, nedensel ilişkileri anlamamız için Tanrısal bir düzenlemeye ihtiyacımız yoktur. Sadece deneyimlerimiz ve bu deneyimlerden edindiğimiz alışkanlıklar yeterlidir.
Bu açıklamalar ışığında, Hume'un nedensellik eleştirisinde, olaylar arasında nedensel ilişki kurmamızın temel dayanağı deneyim ve alışkanlıktır.
Cevap B seçeneğidir.
