Bir hücrenin mitoz bölünme sürecinde aşağıdaki olaylardan hangisi profaz evresinde gerçekleşmez?
A) Kromatin ipliklerin kromozomlara dönüşmesi
B) Çekirdek zarının erimesi
C) Sentriyollerin kutuplara hareket etmesi
D) Kromozomların ekvator düzleminde dizilmesi
Merhaba sevgili öğrenciler!
Hücre bölünmesi, canlıların büyümesi, gelişmesi ve üremesi için hayati bir süreçtir. Mitoz bölünme, bir ana hücreden genetik olarak aynı iki yavru hücrenin oluşmasını sağlar. Bu süreç, profaz, metafaz, anafaz ve telofaz olmak üzere dört ana evreden oluşur. Şimdi sorumuzda verilen seçenekleri tek tek inceleyerek, profaz evresinde hangi olayın gerçekleşmediğini bulalım.
- A) Kromatin ipliklerin kromozomlara dönüşmesi: Bu olay, mitozun başlangıcı olan profaz evresinin en belirgin özelliklerinden biridir. Hücre çekirdeğindeki dağınık haldeki kromatin iplikler kısalıp kalınlaşarak mikroskop altında görülebilir hale gelen kromozomları oluşturur. Bu, DNA'nın düzenli bir şekilde ayrılabilmesi için paketlenmesidir. Dolayısıyla bu olay profazda gerçekleşir.
- B) Çekirdek zarının erimesi: Profaz evresinin ilerleyen aşamalarında (bazı kaynaklarda prometafaz olarak da adlandırılır), kromozomların sitoplazmaya dağılabilmesi ve iğ ipliklerinin onlara tutunabilmesi için çekirdek zarı parçalanmaya başlar ve tamamen erir. Bu olay da profazda başlar ve gerçekleşir.
- C) Sentriyollerin kutuplara hareket etmesi: Hayvan hücrelerinde bulunan sentriyoller (bitki hücrelerinde sentrozom yoktur, iğ iplikleri sitoplazmadan oluşur), profaz evresinde birbirlerinden ayrılarak hücrenin zıt kutuplarına doğru hareket etmeye başlarlar. Bu hareket sırasında aralarında iğ iplikleri oluşur. Bu olay da profazda gerçekleşir.
- D) Kromozomların ekvator düzleminde dizilmesi: Kromozomların hücrenin tam ortasında, yani ekvator düzleminde (metafaz plağı) tek sıra halinde sıralanması, metafaz evresinin en karakteristik özelliğidir. Profaz evresinde kromozomlar henüz bu düzenli dizilimi yapmamış, çekirdek zarı eridikten sonra sitoplazmaya dağılmış haldedirler.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı gibi, kromozomların ekvator düzleminde dizilmesi profaz evresinde değil, metafaz evresinde gerçekleşen bir olaydır.
Cevap D seçeneğidir.
