Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, fiziksel büyüklüklerin temel mi yoksa türetilmiş mi olduğunu ayırt etmemiz isteniyor. Fizikteki tüm büyüklükler, temel büyüklükler ve türetilmiş büyüklükler olmak üzere iki ana kategoriye ayrılır.
- Temel Büyüklükler (Nicelikler): Kendi başlarına tanımlanabilen, başka hiçbir büyüklüğe ihtiyaç duymayan ve diğer tüm büyüklüklerin tanımlanmasında kullanılan büyüklüklerdir. Uluslararası Birim Sistemi (SI) tarafından kabul edilmiş 7 temel büyüklük vardır. Bunlar ve birimleri şunlardır:
- Uzunluk (metre, m)
- Kütle (kilogram, kg)
- Zaman (saniye, s)
- Elektrik Akımı (amper, A)
- Sıcaklık (kelvin, K)
- Madde Miktarı (mol, mol)
- Işık Şiddeti (kandela, cd)
- Türetilmiş Büyüklükler (Nicelikler): Temel büyüklükler kullanılarak matematiksel işlemler (çarpma, bölme vb.) yoluyla elde edilen büyüklüklerdir. Örneğin; hız, ivme, kuvvet, enerji, basınç gibi nicelikler türetilmiş büyüklüklerdir.
Şimdi sorudaki her bir maddeyi inceleyelim:
- I. 5 metre uzunluk: Uzunluk, temel bir niceliktir ve birimi metredir. Dolayısıyla bu, temel bir niceliktir.
- II. 3 saniye zaman: Zaman, temel bir niceliktir ve birimi saniyedir. Dolayısıyla bu da temel bir niceliktir.
- III. 20 newton kuvvet: Kuvvet, temel bir nicelik değildir. Kuvvet, kütle ve ivmenin çarpımıyla (F = m x a) elde edilen türetilmiş bir niceliktir. Birimi Newton (N) olarak ifade edilir ve $N = kg \cdot m/s^2$ şeklinde temel birimlerle gösterilebilir. Dolayısıyla bu, temel bir nicelik değildir.
- IV. 2 amper akım: Elektrik akımı, temel bir niceliktir ve birimi amperdir. Dolayısıyla bu, temel bir niceliktir.
Bize sorulan, bu büyüklüklerden hangilerinin temel nicelik olmadığıdır. Yaptığımız incelemeye göre, sadece "III. 20 newton kuvvet" temel bir nicelik değildir.
Bu durumda doğru seçenek, sadece III'ü içeren seçenektir.
Cevap B seçeneğidir.