Bir devletin başka bir devletin iç işlerine karışmaması ve sınırlarının dokunulmazlığı hangi antlaşma ile hukuki bir ilke haline gelmiştir?
A) Viyana Kongresi (1815)
B) Westfalya Barışı (1648)
C) Versailles (Versay) Antlaşması (1919)
D) Berlin Antlaşması (1878)
Sevgili öğrenciler, bu soru uluslararası ilişkilerin ve modern devletler hukukunun temelini oluşturan önemli bir ilkeyi anlamamızı istiyor. Bir devletin başka bir devletin iç işlerine karışmaması ve sınırlarının dokunulmazlığı, günümüz dünya düzeninin en kritik unsurlarından biridir. Şimdi bu ilkenin hangi antlaşma ile hukuki bir ilke haline geldiğini adım adım inceleyelim:
- Soruyu Anlayalım: Soru, "devletin iç işlerine karışmama" ve "sınırların dokunulmazlığı" ilkelerinin hukuki temelini soruyor. Bu ilkeler, modern devletler sisteminin ve uluslararası hukukun temel taşlarıdır.
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) Viyana Kongresi (1815): Bu kongre, Napolyon Savaşları sonrası Avrupa'nın siyasi haritasını yeniden çizmek ve güç dengesini yeniden kurmak amacıyla toplandı. Monarşilerin restorasyonu ve "Metternich Sistemi" olarak bilinen denge politikası ön plandaydı. Ancak devlet egemenliği ve iç işlerine karışmama ilkesini temelden kuran bir antlaşma değildir; daha çok mevcut düzeni korumaya odaklanmıştır.
- B) Westfalya Barışı (1648): Bu antlaşma, Otuz Yıl Savaşları'nı sona erdirmiştir. Tarihçiler ve uluslararası ilişkiler uzmanları tarafından modern devletler sisteminin ve uluslararası hukukun başlangıcı olarak kabul edilir. Westfalya Barışı ile birlikte, devletlerin kendi toprakları üzerindeki mutlak egemenliği (egemenlik ilkesi) ve başka devletlerin iç işlerine karışmama prensibi hukuki bir nitelik kazanmıştır. Her devletin kendi sınırları içinde bağımsız olduğu ve başka bir gücün müdahalesine kapalı olduğu fikri bu antlaşmayla pekişmiştir. Bu, soruda bahsedilen ilkelerin doğrudan temelini oluşturur.
- C) Versailles (Versay) Antlaşması (1919): Birinci Dünya Savaşı'nı resmen sona erdiren ve Almanya'ya ağır şartlar dayatan bir antlaşmadır. Milletler Cemiyeti'nin kurulmasına yol açmış ve uluslararası işbirliği ile kolektif güvenliği hedeflemiştir. Ancak devlet egemenliği ve iç işlerine karışmama gibi temel ilkeler zaten Westfalya ile kurulmuştu; Versay Antlaşması daha çok savaş sonrası düzenlemeler ve yeni bir uluslararası örgütlenme üzerine odaklanmıştır.
- D) Berlin Antlaşması (1878): Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi) sonrası imzalanan bu antlaşma, Balkanlar'daki toprak düzenlemelerini ve yeni devletlerin (Sırbistan, Karadağ, Romanya) bağımsızlığını tanımıştır. Bölgedeki güç dengesini yeniden kurmayı amaçlamıştır. Sınır değişiklikleri içerse de, devlet egemenliği ve iç işlerine karışmama gibi evrensel hukuki ilkeleri ilk kez tesis eden bir antlaşma değildir.
- Sonuç: Modern devletler sisteminin temelleri, yani devletlerin kendi toprakları üzerinde mutlak egemen olması, iç işlerine karışılmaması ve sınırlarının dokunulmazlığı ilkeleri, 1648 tarihli Westfalya Barışı ile hukuki bir ilke haline gelmiştir. Bu antlaşma, uluslararası ilişkilerde egemen devlet modelinin başlangıcı olarak kabul edilir.
Cevap B seçeneğidir.
