Bir öğrenci deney tüpüne sülfür bakterileri, hidrojen sülfür ve karbondioksit ekliyor. Tüpü ışık almayan bir ortamda beklettiğinde bakterilerin çoğaldığını ve organik madde ürettiğini gözlemliyor. Bu durum aşağıdakilerden hangisini kanıtlar?
A) Sülfür bakterilerinin fotosentez yaptığını
B) Sülfür bakterilerinin kemosentez yaptığını
C) Sülfür bakterilerinin fermantasyon yaptığını
D) Sülfür bakterilerinin heterotrof olduğunu
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruyu adım adım inceleyerek doğru cevaba ulaşalım. Biyolojide canlıların beslenme ve enerji elde etme yöntemleri çok çeşitlidir. Bu soruda verilen deney, sülfür bakterilerinin özel bir yaşam biçimini anlamamızı sağlıyor.
- Deneydeki Gözlemler ve Şartlar:
- Deney tüpünde sülfür bakterileri, hidrojen sülfür ($H_2S$) ve karbondioksit ($CO_2$) bulunuyor.
- En önemli şartlardan biri, tüpün ışık almayan bir ortamda bekletilmesi.
- Gözlem ise bakterilerin çoğaldığı ve organik madde ürettiği.
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) Sülfür bakterilerinin fotosentez yaptığını: Fotosentez, ışık enerjisi kullanarak organik madde üretme sürecidir. Ancak deneyde tüp ışık almayan bir ortamda tutulmuştur. Bu nedenle fotosentez yapmaları mümkün değildir. Bu seçenek yanlıştır.
- B) Sülfür bakterilerinin kemosentez yaptığını: Kemosentez, bazı canlıların inorganik maddeleri (bu deneyde hidrojen sülfür gibi) oksitleyerek açığa çıkan kimyasal enerjiyi kullanarak karbondioksitten organik madde sentezlemesidir. Deneyde ışık yok, ancak bakteriler hidrojen sülfür ve karbondioksit kullanarak çoğalmış ve organik madde üretmişlerdir. Bu durum, kemosentezin tanımına tamamen uymaktadır. Sülfür bakterileri, kemosentetik organizmaların bilinen örneklerindendir. Bu seçenek doğru olabilir.
- C) Sülfür bakterilerinin fermantasyon yaptığını: Fermantasyon, organik maddelerin oksijensiz ortamda parçalanarak enerji elde edilmesi sürecidir. Bu süreçte organik madde üretimi değil, genellikle organik madde tüketimi söz konusudur. Deneyde bakterilerin organik madde ürettiği belirtilmiştir. Bu seçenek yanlıştır.
- D) Sülfür bakterilerinin heterotrof olduğunu: Heterotrof canlılar, kendi besinlerini üretemeyip dışarıdan hazır organik besin alan canlılardır. Deneyde bakterilerin karbondioksit gibi inorganik maddelerden organik madde ürettiği gözlemlenmiştir. Bu, onların ototrof (kendi besinini üreten) olduğunu gösterir. Bu seçenek yanlıştır.
- Sonuç: Deneydeki koşullar (ışık yokluğu, inorganik madde kullanımı, organik madde üretimi) sülfür bakterilerinin kemosentez yaptığını açıkça kanıtlamaktadır.
Cevap B seçeneğidir.