6. "Beşinci sınıf öğrencileri geziye gitti." cümlesindeki sıfat tamlamasının türü nedir?
A) Niteleme sıfatı tamlaması
B) Sayı sıfatı tamlaması
C) Belgisiz sıfat tamlaması
D) Soru sıfatı tamlaması
Bu soruda, verilen cümlede yer alan sıfat tamlamasının türünü bulmamız isteniyor. Haydi adım adım inceleyelim:
- Öncelikle, sıfat tamlaması neydi, hatırlayalım. Sıfat tamlaması, bir ismin önüne gelerek onu niteleyen veya belirten bir sıfatla kurulan söz öbeğidir. Yani, bir isim ve o ismi açıklayan bir sıfat bir araya gelir.
- Şimdi cümlemize bakalım: "Beşinci sınıf öğrencileri geziye gitti."
- Bu cümlede bir ismi niteleyen veya belirten bir kelime arıyoruz. "Sınıf" kelimesi bir isimdir. Bu ismi açıklayan bir kelime var mı? Evet, "beşinci" kelimesi "sınıf" kelimesini açıklıyor. Hangi sınıf? "Beşinci sınıf". O zaman "beşinci sınıf" bir sıfat tamlamasıdır.
- Şimdi bu sıfat tamlamasının türünü belirleyelim. Sıfatlar dörde ayrılır: Niteleme, Sayı, Belgisiz ve Soru sıfatları.
- "Beşinci" kelimesi, "sınıf" ismine "kaçıncı?" sorusunu sorduğumuzda cevap verir: "Kaçıncı sınıf?" - "Beşinci sınıf."
- "Kaçıncı?" sorusu, bir varlığın sırasını bildiren sayı sıfatlarını (sıra sayı sıfatlarını) bulmak için kullanılır. "Beşinci" kelimesi de bir sıra sayı sıfatıdır.
- Bu durumda, "beşinci sınıf" tamlaması bir Sayı Sıfatı Tamlaması olur.
- Niteleme sıfatı tamlaması, isme "nasıl?" sorusunu sorduğumuzda cevap verir (örneğin: güzel ev). "Beşinci" kelimesi "nasıl" sorusuna cevap vermediği için A seçeneği doğru değildir.
- Belgisiz sıfat tamlaması, ismi belirsiz bir şekilde belirtir (örneğin: bazı insanlar, birkaç öğrenci). "Beşinci" belirsizlik bildirmez, tam bir sıra belirttiği için C seçeneği doğru değildir.
- Soru sıfatı tamlaması, ismi soru yoluyla belirtir (örneğin: hangi kitap, kaç kişi). "Beşinci" bir soru kelimesi olmadığı için D seçeneği doğru değildir.
Yukarıdaki adımları takip ettiğimizde, "beşinci sınıf" ifadesinin bir sayı sıfatı tamlaması olduğunu açıkça görüyoruz.
Cevap B seçeneğidir.
