7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülle ayrılmış türleri ayırmak için noktalı virgül kullanılmaya gerek yoktur?
A) Marketten süt, yoğurt; peynir, tereyağı aldım.
B) Sergide yağlı boya, sulu boya; karakalem, pastel resimler vardı.
C) Odamda masa, sandalye; dolap, kitaplık bulunuyor.
D) Bahçede elma, armut ağaçları var.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, noktalı virgülün cümledeki görevlerinden biri olan, kendi içinde virgüllerle ayrılmış tür veya grupları birbirinden ayırma işlevini anlamamız isteniyor. Noktalı virgül, bir cümlede birden fazla tür veya grup sıralanırken, bu türlerin veya grupların kendi içindeki elemanları virgülle ayrılmışsa, bu büyük grupları birbirinden ayırmak için kullanılır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Marketten süt, yoğurt; peynir, tereyağı aldım.
- Bu cümlede "süt, yoğurt" bir grup (süt ürünleri) oluştururken, "peynir, tereyağı" başka bir grup (kahvaltılıklar veya yine süt ürünleri) oluşturmaktadır.
- Her grubun kendi içindeki elemanları virgülle ayrılmıştır. Bu iki farklı grubu birbirinden ayırmak için noktalı virgül doğru bir şekilde kullanılmıştır. Yani burada noktalı virgüle ihtiyaç vardır.
- B) Sergide yağlı boya, sulu boya; karakalem, pastel resimler vardı.
- Burada "yağlı boya, sulu boya" bir resim tekniği grubunu, "karakalem, pastel" ise başka bir resim tekniği grubunu ifade etmektedir.
- Her grubun kendi içindeki elemanları virgülle ayrıldığı için, bu iki farklı tekniği birbirinden ayırmak amacıyla noktalı virgül kullanılması doğrudur. Yani burada da noktalı virgüle ihtiyaç vardır.
- C) Odamda masa, sandalye; dolap, kitaplık bulunuyor.
- Bu cümlede "masa, sandalye" bir mobilya grubunu (oturma/çalışma grubu), "dolap, kitaplık" ise başka bir mobilya grubunu (depolama grubu) oluşturmaktadır.
- Grupların kendi içindeki elemanları virgülle ayrıldığı için, bu farklı mobilya gruplarını birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılması gereklidir. Yani burada da noktalı virgüle ihtiyaç vardır.
- D) Bahçede elma, armut ağaçları var.
- Bu cümlede "elma" ve "armut" sadece iki farklı ağaç türünü sıralamaktadır. Burada virgülle ayrılmış "elma" ve "armut" kelimeleri kendi içinde bir grup oluşturup, başka bir grupla ayrılma ihtiyacı duymamaktadır.
- Yani, "elma" ve "armut" kelimeleri basit bir sıralama içindedir ve bu iki kelimeyi ayırmak için sadece virgül yeterlidir. Noktalı virgül kullanmaya gerek yoktur, çünkü ayrılması gereken birden fazla grup bulunmamaktadır.
Bu nedenle, noktalı virgülün kullanılmaya gerek olmadığı cümle D seçeneğidir.
Cevap D seçeneğidir.
