11. sınıf fizik 2. dönem 2. yazılı 2. senaryo meb Testleri

11. Sınıf Fizik 2. Dönem 2. Yazılı (2. Senaryo) Hazırlık Notları 🚀

1. Dairesel Hareket 🔄

• Merkezcil Kuvvet: Bir cismin dairesel yörüngede hareket etmesini sağlayan kuvvettir. Yörüngenin merkezine doğrudur. Formülü: $F_m = m \frac{v^2}{r} = m \omega^2 r$
• Merkezcil İvme: Merkezcil kuvvetin neden olduğu ivmedir. Formülü: $a_m = \frac{v^2}{r} = \omega^2 r$
• Çizgisel Hız: Yörünge üzerindeki anlık hızdır. Formülü: $v = \omega r = \frac{2\pi r}{T} = 2\pi r f$
• Açısal Hız: Birim zamanda taranan açı miktarıdır. Formülü: $\omega = \frac{\Delta \theta}{\Delta t} = \frac{2\pi}{T} = 2\pi f$
• Periyot (T): Bir tam tur için geçen süredir.
• Frekans (f): Birim zamandaki tur sayısıdır. $f = 1/T$

2. Basit Harmonik Hareket (BHH) 🎢

• Tanım: Bir denge noktası etrafında periyodik olarak tekrarlanan salınım hareketidir.
• Uzanım (x): Denge noktasından olan uzaklıktır. $x(t) = A \cos(\omega t + \phi)$
• Hız (v): $v(t) = -A\omega \sin(\omega t + \phi)$ (Maksimum hız: $v_{max} = A\omega$)
• İvme (a): $a(t) = -A\omega^2 \cos(\omega t + \phi) = -\omega^2 x$ (Maksimum ivme: $a_{max} = A\omega^2$)
• Yay Sarkacı Periyodu: $T = 2\pi \sqrt{\frac{m}{k}}$ (m: kütle, k: yay sabiti)
• Basit Sarkaç Periyodu: $T = 2\pi \sqrt{\frac{L}{g}}$ (L: ip uzunluğu, g: yerçekimi ivmesi)

3. Kütle Çekimi ve Kepler Kanunları 🌌

• Evrensel Kütle Çekim Kanunu: İki kütle arasındaki çekim kuvveti, kütlelerin çarpımıyla doğru, aralarındaki uzaklığın karesiyle ters orantılıdır. $F = G \frac{m_1 m_2}{r^2}$ (G: Evrensel çekim sabiti)
• Yer Çekimi İvmesi: Bir gezegenin yüzeyindeki veya belirli bir yükseklikteki çekim ivmesi. $g = G \frac{M}{R^2}$ (M: gezegen kütlesi, R: gezegen yarıçapı)
• Kepler Kanunları:
• 1. Yörüngeler Kanunu: Gezegenler, odaklarından birinde Güneş bulunan elips yörüngelerde dolanır.
• 2. Alanlar Kanunu: Gezegenleri Güneş'e birleştiren doğru parçası, eşit zaman aralıklarında eşit alanlar tarar. (Açısal momentumun korunumuyla ilgilidir.)
• 3. Periyotlar Kanunu: Bir gezegenin yörünge periyodunun karesi, yörünge yarıçapının küpüyle orantılıdır. $\frac{T^2}{r^3} = k$ (k: sabit)

4. İtme ve Momentum 💥

• Momentum (P): Bir cismin kütlesi ile hızının çarpımıdır. Vektörel bir büyüklüktür. $P = mv$
• İtme (I): Bir cisme uygulanan kuvvetin, etki süresiyle çarpımıdır. Momentumdaki değişime eşittir. $I = F \Delta t = \Delta P$
• Momentumun Korunumu: Dışarıdan net bir kuvvet etki etmeyen sistemlerde toplam momentum sabittir. $P_{ilk} = P_{son}$
• Esnek ve Esnek Olmayan Çarpışmalar:
• Esnek Çarpışma: Hem momentum hem de kinetik enerji korunur.
• Esnek Olmayan Çarpışma: Momentum korunur, kinetik enerji korunmaz (ısı, ses vb. dönüşür). Tamamen esnek olmayan çarpışmada cisimler çarpışıp birlikte hareket eder.

5. Açısal Momentum 🌀

• Tanım: Bir cismin dönme hareketine karşı gösterdiği direncin ölçüsüdür. $L = I \omega$ veya noktasal kütle için $L = mvr$
• Eylemsizlik Momenti (I): Bir cismin dönme hareketine karşı gösterdiği direncin ölçüsüdür. Kütlenin dönme eksenine uzaklığına bağlıdır. Noktasal kütle için $I = mr^2$
• Açısal Momentumun Korunumu: Dışarıdan net bir tork etki etmeyen sistemlerde toplam açısal momentum korunur. $L_{ilk} = L_{son} \implies I_{ilk} \omega_{ilk} = I_{son} \omega_{son}$