Soru:
"Türkiye'de kıyı ile iç kesimler arasında iklim, bitki örtüsü ve ulaşım gibi özellikler bakımından belirgin farklar görülür." Bu durumun temel nedeni, aşağıdaki coğrafi özelliklerden hangisidir? Açıklayınız.
- A) Volkanik dağların varlığı
- B) Platoların geniş yer tutması
- C) Kıvrım dağlarının kıyıya paralel uzanması
- D) Ovaların iç kesimlerde toplanması
Çözüm:
💡 Bu soru, Türkiye'nin coğrafyasında dağların uzanış yönünün etkilerini sorgulamaktadır.
- ➡️ Birinci Adım - Seçenekleri Eleme: Volkanik dağlar (A) ve platolar (B) bu farkın temel nedeni değildir. Ovaların iç kesimde toplanması (D) ise bir sonuç olabilir ama temel neden değildir.
- ➡️ İkinci Adım - Doğru Cevabı ve Nedenini Açıkla: Doğru cevap C) Kıvrım dağlarının kıyıya paralel uzanması'dır. Çünkü;
- İklim Farkı: Toroslar ve Kuzey Anadolu Dağları, denizden gelen nemli hava kütlelerinin iç kesimlere girişini engelleyerek bir duvar (yağmur gölgesi) etkisi yaratır. Bu nedenle kıyılar nemli ve ılıman, iç kesimler kurak ve karasaldır.
- Bitki Örtüsü Farkı: İklim farkı doğrudan bitki örtüsünü etkiler. Kıyılarda ormanlar, iç kesimlerde bozkır hakimdir.
- Ulaşım Farkı: Kıyıya paralel uzanan sıradağlar, kıyı ile iç kesim arasındaki ulaşımı zorlaştırır. Geçitler (Kop, Zigana, Gülek, Çubuk gibi) dışında bağlantı kurmak zordur. Bu da kıyı ve iç bölgeler arasında ulaşım ağlarının farklılaşmasına yol açar.
✅ Sonuç: Kıyı ile iç kesim arasındaki farklılıkların temel nedeni, Toros ve Kuzey Anadolu Dağları gibi kıvrım dağlarının kıyıya paralel uzanması ve bu dağların fiziksel bir bariyer oluşturmasıdır.