Soru:
Cumhuriyet yönetimi, halkın kendi yöneticilerini belli bir süre için seçtiği bir yönetim şeklidir. Bu yönetim şeklinde, vatandaşların özgürce oy kullanması ve yönetime katılması hangi ilke sayesinde gerçekleşir?
Cumhuriyetin bu temel özelliğini sağlayan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
A) Monarşi
B) Oligarşi
C) Demokrasi
D) Teokrasi
Doğru Cevap: C
✍️ Çözüm:Bu soruda, Cumhuriyet yönetiminin önemli bir özelliği olan "halkın kendi yöneticilerini belli bir süre için seçmesi" ve "vatandaşların özgürce oy kullanması ve yönetime katılması" vurgulanmaktadır. Bu özellikler, demokrasi kavramının temel taşlarıdır.
Şıkları inceleyelim:
- A) Monarşi: Monarşi, bir ülkenin başında genellikle kalıtım yoluyla gelen bir kral veya kraliçenin bulunduğu yönetim şeklidir. Halkın yöneticilerini seçmesi veya yönetime katılması gibi bir durum söz konusu değildir. Bu nedenle doğru cevap değildir.
- B) Oligarşi: Oligarşi, yönetimin küçük ve ayrıcalıklı bir grubun elinde olduğu yönetim şeklidir. Halkın geniş katılımı ve seçme hakkı yoktur. Bu nedenle doğru cevap değildir.
- C) Demokrasi: Demokrasi, "halkın yönetimi" anlamına gelir. Demokrasilerde halk, oy kullanarak temsilcilerini seçer ve bu temsilciler aracılığıyla yönetime katılır. Soruda bahsedilen "halkın kendi yöneticilerini seçmesi", "özgürce oy kullanması" ve "yönetime katılması" ilkeleri doğrudan demokrasi ile ilgilidir. Cumhuriyet, bu demokratik ilkelerin uygulanmasına olanak tanıyan bir yönetim biçimidir. Dolayısıyla, cumhuriyet içinde demokrasi yaşar ve cumhuriyetin en önemli niteliklerinden biri demokratik olmasıdır. Bu yüzden doğru cevaptır.
- D) Teokrasi: Teokrasi, devletin dini kurallara göre yönetildiği bir yönetim şeklidir. Dini liderler veya dini kurumlar yönetimi elinde tutar. Halkın yöneticilerini seçmesi gibi bir durum genellikle yoktur. Bu nedenle doğru cevap değildir.
Sonuç olarak, Cumhuriyet yönetiminde halkın seçme ve seçilme hakkını kullanarak yönetime katılması, demokrasi ilkesinin bir sonucudur. Cumhuriyet, demokrasinin yaşandığı bir yönetim biçimidir.