Soru:
Bir ışık ışını, hava ortamından su ortamına geçerken aşağıdaki olaylardan hangisi gerçekleşir? (Hava, suya göre daha az yoğun bir ortamdır.)
A) Işığın hızı artar ve doğrultusu değişmez.
B) Işığın hızı azalır ve doğrultusu değişir.
C) Işığın hızı artar ve doğrultusu değişir.
D) Işığın hızı azalır ve doğrultusu değişmez.
Doğru Cevap: B
✍️ Çözüm:Bu soru, ışığın farklı ortamlara geçerken nasıl davrandığını anlamamızı istemektedir. Işık, bir ortamdan başka bir ortama geçerken ortamın yoğunluğuna bağlı olarak hızında ve bazen de doğrultusunda değişiklik gösterir. Bu olaya ışığın kırılması denir.
Işık, havadan suya geçerken, daha az yoğun bir ortamdan (hava) daha yoğun bir ortama (su) geçmektedir. Işık, optik yoğunluğu daha fazla olan bir ortama girdiğinde hızı azalır. Hızındaki bu azalma, ışık ışınının iki ortam arasındaki yüzeye dik gelmediği durumlarda doğrultusunun değişmesine (kırılmasına) neden olur.
Seçenekleri inceleyelim:
- A) Işığın hızı artar ve doğrultusu değişmez. Bu ifade yanlıştır. Işık havadan suya geçerken yavaşlar.
- B) Işığın hızı azalır ve doğrultusu değişir. Bu ifade doğrudur. Işık daha yoğun ortama geçerken yavaşlar ve kırılır.
- C) Işığın hızı artar ve doğrultusu değişir. Bu ifade yanlıştır. Işık havadan suya geçerken yavaşlar.
- D) Işığın hızı azalır ve doğrultusu değişmez. Bu ifade yanlıştır. Işığın hızı azalırken, genellikle doğrultusu da değişir (kırılır). Doğrultusunun değişmemesi için ışığın yüzeye dik (normal doğrultusunda) gelmesi gerekir, ancak genel kırılma olayında doğrultu değişimi esastır.
Bu nedenle doğru cevap B seçeneğidir.
