🎨 2026 TYT Biyoloji: Omurgasız Hayvan Gruplarının Karşılaştırmalı Tablosu
Omurgasız hayvanlar, omurgası olmayan hayvanlardır ve hayvanlar aleminin büyük bir çoğunluğunu oluştururlar. Bu canlıların farklı gruplarını karşılaştırırken dikkat etmemiz gereken birçok özellik bulunur. İşte bu özelliklere göre omurgasız hayvan gruplarının karşılaştırmalı tablosunu inceleyelim:
🐾 Vücut Simetrisi
- 🍎 Süngerler: Simetri yoktur (asimetrik).
- 🐙 Sölenterler (Denizanası, Mercanlar): Radyal (ışınsal) simetri görülür.
- 🐛 Solucanlar: Genellikle bilateral (iki yanlı) simetriye sahiptirler.
- 🐌 Yumuşakçalar: Genellikle bilateral simetri görülür, ancak bazı gruplarda (örneğin salyangozlarda) asimetri olabilir.
- 🦀 Eklem Bacaklılar: Bilateral simetri gösterirler.
- ⭐ Derisi Dikenliler: Larva döneminde bilateral, ergin dönemde radyal simetri görülür.
🦴 Vücut Boşluğu (Sölom)
- 🍎 Süngerler: Vücut boşluğu yoktur (aselomat).
- 🐙 Sölenterler: Vücut boşluğu yoktur (aselomat).
- 🐛 Yassı Solucanlar: Vücut boşluğu yoktur (aselomat).
- 🐛 Yuvarlak Solucanlar: Yalancı vücut boşluğu (pseudosölom) bulunur.
- 🐛 Halkalı Solucanlar, Yumuşakçalar, Eklem Bacaklılar, Derisi Dikenliler: Gerçek vücut boşluğu (sölom) bulunur.
💪 Doku Sayısı
- 🍎 Süngerler: Doku düzeyinde örgütlenme görülmez (hücresel düzeyde).
- 🐙 Sölenterler: İki germ yaprağı (ektoderm ve endoderm) bulunur (diploblastik).
- 🐛 Diğer tüm omurgasız gruplar: Üç germ yaprağı (ektoderm, mezoderm ve endoderm) bulunur (triploblastik).
🧠 Sinir Sistemi
- 🍎 Süngerler: Sinir sistemi yoktur.
- 🐙 Sölenterler: Basit bir sinir ağı bulunur.
- 🐛 Yassı Solucanlar: İlk merkezi sinir sistemi görülür (ganglionlar ve sinir kordonları).
- 🐌 Yumuşakçalar ve Eklem Bacaklılar: Gelişmiş ganglionlar ve sinir kordonları bulunur. Eklem bacaklılarda beyin de bulunur.
- ⭐ Derisi Dikenliler: Basit bir sinir ağı bulunur.
🩸 Dolaşım Sistemi
- 🍎 Süngerler ve Sölenterler: Dolaşım sistemi yoktur.
- 🐛 Yassı Solucanlar ve Yuvarlak Solucanlar: Dolaşım sistemi yoktur.
- 🐌 Yumuşakçalar: Genellikle açık dolaşım sistemi bulunur (bazı kafadanbacaklılarda kapalı dolaşım).
- 🐛 Halkalı Solucanlar: Kapalı dolaşım sistemi bulunur.
- 🦀 Eklem Bacaklılar: Açık dolaşım sistemi bulunur.
- ⭐ Derisi Dikenliler: Açık dolaşım sistemi bulunur.
💨 Solunum Sistemi
- 🍎 Süngerler ve Sölenterler: Solunum yüzey yoluyla (difüzyon) gerçekleşir.
- 🐛 Yassı Solucanlar ve Yuvarlak Solucanlar: Solunum yüzey yoluyla gerçekleşir.
- 🐌 Yumuşakçalar: Solungaçlar veya akciğerler bulunur.
- 🐛 Halkalı Solucanlar: Deri solunumu yaparlar.
- 🦀 Eklem Bacaklılar: Trake, solungaç veya kitap akciğeri gibi farklı solunum organları bulunur.
- ⭐ Derisi Dikenliler: Solungaçlar veya tüp ayaklar yoluyla solunum yaparlar.
💩 Boşaltım Sistemi
- 🍎 Süngerler ve Sölenterler: Boşaltım yüzey yoluyla gerçekleşir.
- 🐛 Yassı Solucanlar: Protonefridyum (alev hücreleri) bulunur.
- 🐛 Yuvarlak Solucanlar: Protonefridyum bulunur.
- 🐌 Yumuşakçalar: Metanefridyum (böbrek) bulunur.
- 🐛 Halkalı Solucanlar: Metanefridyum bulunur.
- 🦀 Eklem Bacaklılar: Malpighi tüpleri veya yeşil bezler bulunur.
- ⭐ Derisi Dikenliler: Basit bir boşaltım sistemi bulunur (difüzyon).
👣 Hareket
- 🍎 Süngerler: Genellikle hareketsizdirler (sesil).
- 🐙 Sölenterler: Serbest yüzerler veya sesil olabilirler.
- 🐛 Solucanlar: Kas kasılmaları ve vücut sıvıları yardımıyla hareket ederler.
- 🐌 Yumuşakçalar: Ayak veya kaslı vücutlarıyla hareket ederler.
- 🦀 Eklem Bacaklılar: Eklem bacakları sayesinde hareket ederler.
- ⭐ Derisi Dikenliler: Tüp ayaklar ve kaslar yardımıyla hareket ederler.
🧬 Segmentasyon (Bölütlenme)
- 🍎 Süngerler, Sölenterler, Yumuşakçalar ve Derisi Dikenliler: Segmentasyon görülmez.
- 🐛 Halkalı Solucanlar ve Eklem Bacaklılar: Segmentasyon (metameri) görülür.
Bu tablo, omurgasız hayvan gruplarının temel özelliklerini karşılaştırmalı olarak sunmaktadır. TYT Biyoloji sınavında bu bilgileri kullanarak soruları daha kolay çözebilirsiniz. Başarılar!
