🎨 2026 TYT: Eşitsizliklerde Maksimum Alanı Hesaplama Kısa Yolları
Eşitsizlikler konusu, TYT sınavında karşına çıkabilecek önemli konulardan biri. Özellikle eşitsizlikler yardımıyla bir alanın maksimum değerini bulma soruları, biraz pratikle kolayca çözülebilecek türden. İşte sana bu konuda yardımcı olacak bazı kısa yollar ve ipuçları:
🚀 Temel Bilgiler
- 📐 Alan Formülleri: Çeşitli geometrik şekillerin (kare, dikdörtgen, üçgen vb.) alan formüllerini mutlaka bilmelisin. Örneğin, dikdörtgenin alanı kısa kenar ile uzun kenarın çarpımıdır.
- 📊 Eşitsizlik Kurma: Soruda verilen bilgilerle eşitsizlikleri doğru bir şekilde kurmak çok önemli. Genellikle "en az", "en çok", "daha büyük", "daha küçük" gibi ifadeler eşitsizlikleri kurmana yardımcı olur.
- 📉 Grafik Çizimi: Eşitsizlikleri grafik üzerinde göstermek, çözüm kümesini görsel olarak anlamanı sağlar. Özellikle iki bilinmeyenli eşitsizliklerde grafik çizimi çok işine yarar.
💡 Kısa Yollar ve İpuçları
- 🎯 Köşe Noktaları: Eşitsizliklerin oluşturduğu çokgenin köşe noktaları, genellikle alanın maksimum veya minimum değerini verir. Bu nedenle köşe noktalarını bulup denklemlerde yerine koyarak sonuca ulaşabilirsin.
- 🧮 Tam Kareye Tamamlama: Bazı sorularda, ifadeyi tam kareye tamamlayarak maksimum değeri bulmak kolaylaşır. Örneğin, $x^2 - 4x + 7$ ifadesini $(x-2)^2 + 3$ şeklinde yazarak minimum değerin 3 olduğunu görebilirsin.
- ⚖️ Simetri: Soruda verilen şekil veya eşitsizlik simetrik ise, simetri eksenini kullanarak çözümü basitleştirebilirsin.
- 🧩 Değişken Değiştirme: Karmaşık görünen eşitsizliklerde değişken değiştirme yöntemiyle daha basit bir hale getirebilirsin. Örneğin, $\sqrt{x} = a$ gibi bir değişken değiştirerek soruyu kolaylaştırabilirsin.
✍️ Örnek Soru ve Çözümü
Soru: Kenar uzunlukları $x$ ve $y$ olan bir dikdörtgenin çevresi 20 cm'dir. Bu dikdörtgenin alanının alabileceği en büyük değer kaç $\text{cm}^2$'dir?
Çözüm:
Dikdörtgenin çevresi $2x + 2y = 20$ olduğundan, $x + y = 10$ olur. Buradan $y = 10 - x$ elde ederiz.
Dikdörtgenin alanı $A = x \cdot y = x \cdot (10 - x) = 10x - x^2$ olur.
Alanı maksimize etmek için tam kareye tamamlayalım:
$A = -x^2 + 10x = -(x^2 - 10x) = -(x^2 - 10x + 25 - 25) = -(x - 5)^2 + 25$
$(x-5)^2$ ifadesi daima sıfır veya sıfırdan büyük olacağından, $A$'nın en büyük değeri $x = 5$ için 25 olur.
Yani, dikdörtgenin alanı en fazla $25 \text{cm}^2$ olabilir.
📚 Ek Kaynaklar
- 🔗 MEB Ders Kitapları: Eşitsizlikler konusunu MEB ders kitaplarından tekrar et.
- 📝 Çözümlü Soru Bankaları: Farklı zorluk seviyelerinde çözümlü soru bankalarından bol bol pratik yap.
- 💻 Online Eğitim Platformları: Khan Academy gibi online eğitim platformlarından konu anlatımlarını izleyebilirsin.
Unutma, matematik pratik yaparak öğrenilir. Bol bol soru çözerek ve farklı yöntemler deneyerek bu konuyu kolaycaMaster edebilirsin! Başarılar!