📐 Çemberin Gizemini Çöz: Pergel ve Cetvelle Merkez Bulma Yolları (2026 TYT)
Çember, matematik dünyasının en temel ve güzel şekillerinden biridir. Peki, elinde sadece bir çember, bir pergel ve bir cetvel varken, bu çemberin tam merkezini nasıl bulabilirsin? İşte sana 2026 TYT'de karşına çıkabilecek, adım adım yöntemler:
📌 1. Kirişler Yöntemi
Bu yöntem, çember üzerinde çizilen kirişleri kullanarak merkeze ulaşmanı sağlar.
- ✏️ Çember üzerinde herhangi iki nokta işaretle. Bu noktalara A ve B diyelim.
- 📏 A ve B noktalarını birleştirerek bir kiriş oluştur. Bu AB kirişi olsun.
- 📐 AB kirişinin orta noktasını bul ve bu noktadan geçen, AB kirişine dik bir doğru çiz. Bu doğru, çemberin merkezinden geçer.
- ✏️ Aynı işlemi, çember üzerinde farklı iki nokta (C ve D) seçerek tekrarla. CD kirişini oluştur, orta noktasını bul ve dik doğrusunu çiz.
- 📍 İki dik doğrunun kesiştiği nokta, çemberin merkezidir!
📌 2. Dik Açı Yöntemi
Bu yöntem, çemberin çapını bularak merkeze ulaşmanı sağlar.
- ✏️ Çember üzerinde herhangi bir nokta işaretle. Bu noktaya A diyelim.
- 📐 Pergelini kullanarak, A noktasından geçen ve çemberi iki noktada kesen bir yay çiz. Bu noktalara B ve C diyelim.
- 📏 B ve C noktalarını birleştirerek bir kiriş oluştur.
- 📐 BAC açısının 90 derece (dik açı) olmasını sağla. Bunu cetvel ve pergel yardımıyla ayarlayabilirsin.
- 📍 BC doğrusu, çemberin çapıdır! BC'nin orta noktası, çemberin merkezidir.
📌 3. Üçgen Yöntemi
Bu yöntem, çember içine çizilen özel bir üçgen yardımıyla merkeze ulaşmanı sağlar.
- ✏️ Çember üzerinde rastgele üç nokta işaretle. Bu noktalara A, B ve C diyelim.
- 📏 A, B ve C noktalarını birleştirerek bir üçgen oluştur.
- 📐 Bu üçgenin kenar orta dikmelerini çiz. Bir kenarın orta noktasını bul ve o kenara dik bir doğru çiz. Aynı işlemi diğer iki kenar için de yap.
- 📍 Üç kenar orta dikmenin kesiştiği nokta, çemberin merkezidir!
📝 Unutma!
Bu yöntemler, pergel ve cetvelin doğru kullanılmasıyla mükemmel sonuçlar verir. Pratik yaparak bu yöntemleri iyice öğren ve 2026 TYT'de matematik sorularını kolaylıkla çöz!
💡 Ek Bilgi
Çemberin denklemi $ (x-a)^2 + (y-b)^2 = r^2 $ şeklinde ifade edilir. Burada $(a, b)$ çemberin merkez koordinatlarını ve $r$ ise yarıçapını temsil eder.
