⚖️ İstinaf Nedir?
İstinaf, ilk derece mahkemelerinin verdiği kararlara karşı başvurulabilen bir kanun yoludur. Bir davada verilen kararın, hem maddi olay yönünden (olgusal hatalar) hem de hukuki değerlendirme yönünden (hukuki hatalar) daha üst bir mahkeme tarafından incelenmesini sağlar. İstinaf, kararın kesinleşmesini engelleyerek, adaletin daha iyi tecelli etmesine olanak tanır.
🏛️ İstinafın Amacı
- 🔎 Hataları Düzeltmek: İlk derece mahkemesinin kararındaki maddi ve hukuki hataları tespit edip düzeltmek.
- ⚖️ Adaleti Sağlamak: Hakkaniyete uygun, adil kararların verilmesini temin etmek.
- 🛡️ Hukuk Güvenliğini Korumak: Hukukun doğru uygulanmasını sağlayarak hukuk güvenliğini korumak.
📝 İstinafa Başvuru Süreci
- 📅 Süre: Kararın tebliğinden itibaren genellikle 2 hafta içinde istinaf başvurusunda bulunulmalıdır. Bu süre, kanunlarda belirtilen özel durumlara göre değişebilir.
- ✍️ Başvuru Şekli: İstinaf başvurusu, yazılı bir dilekçe ile yapılır. Dilekçede, karara neden itiraz edildiği açıkça belirtilmelidir.
- 📍 Başvuru Yeri: Başvuru, kararı veren ilk derece mahkemesine yapılır. Mahkeme, dilekçeyi ilgili istinaf mahkemesine gönderir.
⚖️ Temyiz Nedir?
Temyiz, istinaf mahkemelerinin verdiği kararlara karşı başvurulabilen bir kanun yoludur. Temyizde, kararın sadece hukuki yönü incelenir. Yani, maddi olayların değerlendirilmesinde bir hata olup olmadığına bakılmaz; sadece hukukun doğru uygulanıp uygulanmadığına bakılır.
🎯 Temyizin Amacı
- 📚 Hukuki Denetim: İstinaf mahkemesinin kararının hukuka uygun olup olmadığını denetlemek.
- ⚖️ Hukukun Birliğini Sağlamak: Farklı istinaf mahkemelerinin benzer konularda farklı kararlar vermesini engelleyerek hukukun birliğini sağlamak.
- 📜 Emsal Kararlar Oluşturmak: Yargıtay'ın verdiği kararlar, benzer davalar için emsal teşkil eder.
📝 Temyize Başvuru Süreci
- 📅 Süre: İstinaf mahkemesi kararının tebliğinden itibaren genellikle 2 hafta içinde temyiz başvurusunda bulunulmalıdır.
- ✍️ Başvuru Şekli: Temyiz başvurusu, yazılı bir dilekçe ile yapılır. Dilekçede, kararın hangi hukuki nedenlerle bozulması gerektiği belirtilmelidir.
- 📍 Başvuru Yeri: Başvuru, kararı veren istinaf mahkemesine yapılır. Mahkeme, dilekçeyi ilgili Yargıtay dairesine gönderir.
🆚 İstinaf ve Temyiz Arasındaki Farklar
🔍 İnceleme Alanı
- 🏛️ İstinaf: Hem maddi olayları (olgusal hatalar) hem de hukuki değerlendirmeyi inceler.
- 🏛️ Temyiz: Sadece hukuki değerlendirmeyi inceler.
⚖️ Derece
- 🔢 İstinaf: İlk derece mahkemesi ile Yargıtay arasında bir ara kanun yoludur.
- 🔝 Temyiz: En üst kanun yoludur (bazı istisnalar dışında).
🎯 Amaç
- ✅ İstinaf: Adaletin daha iyi tecelli etmesini sağlamak, hatalı kararları düzeltmek.
- ✅ Temyiz: Hukukun birliğini sağlamak, hukuki denetim yapmak, emsal kararlar oluşturmak.
🏛️ Görevli Mahkeme
- 🏢 İstinaf: Bölge Adliye Mahkemeleri (BAM).
- 🏢 Temyiz: Yargıtay.
