Bir yazar, gerçek bir yaşam öyküsünü olduğu gibi anlatmak yerine, olayları ve karakterleri kurgulayarak okuyucuda estetik bir haz uyandırmayı amaçlamıştır. Bu metin için aşağıdaki sınıflandırmalardan hangisi yapılabilir?
A) Öğretici metin - Makale
B) Sanat metni - Deneme
C) Sanat metni - Hikâye
D) Öğretici metin - Biyografi
Merhaba sevgili öğrencilerim! Bu soruyu birlikte adım adım inceleyerek doğru cevaba ulaşalım.
Öncelikle soruda verilen metnin özelliklerine dikkat edelim:
- Gerçek bir yaşam öyküsü var: Yani temelinde yaşanmış bir olay söz konusu.
- Olaylar ve karakterler kurgulanmış: Yazar, gerçekliği birebir aktarmak yerine, hayal gücünü kullanarak olayları ve karakterleri değiştirmiş veya eklemeler yapmış.
- Amaç okuyucuda estetik bir haz uyandırmak: Yazarın amacı bilgi vermek veya bir şey öğretmek değil, okuyucuyu etkilemek, duygulandırmak veya düşündürmek.
Şimdi de seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Öğretici metin - Makale: Öğretici metinler bilgi verme amacı güder ve makaleler de genellikle bilimsel veya akademik konularda yazılır. Oysa sorudaki metin estetik haz uyandırmayı amaçlıyor. Bu nedenle bu seçenek uygun değil.
- B) Sanat metni - Deneme: Denemeler kişisel görüşleri içerir ve yazarın kendi düşüncelerini serbest bir şekilde ifade ettiği metinlerdir. Sorudaki metin ise bir yaşam öyküsünü kurgulayarak anlatıyor. Bu nedenle bu seçenek de uygun değil.
- C) Sanat metni - Hikâye: Hikâyeler, yaşanmış veya yaşanması mümkün olayları kurgusal bir şekilde anlatan metinlerdir. Sorudaki metin de gerçek bir yaşam öyküsünü kurgulayarak anlatıyor ve estetik haz uyandırmayı amaçlıyor. Bu nedenle bu seçenek doğru olabilir.
- D) Öğretici metin - Biyografi: Biyografiler, bir kişinin yaşamını anlatan ve bilgi verme amacı güden metinlerdir. Oysa sorudaki metinde olaylar ve karakterler kurgulanmış, yani gerçeklikten uzaklaşılmış. Bu nedenle bu seçenek de uygun değil.
Gördüğümüz gibi, sorudaki metnin özellikleri en çok C seçeneğindeki "Sanat metni - Hikâye" sınıflandırmasına uyuyor.
Cevap C seçeneğidir.
