7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "kimi" sözcüğü belgisiz sıfat görevinde kullanılmamıştır?
A) Kimi öğrenciler sınavdan korkar.
B) Kimi zaman yalnız kalmak istiyorum.
C) Kimi kitaplar hayat değiştirir.
D) Kimi insanlar çok hassastır.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, "kimi" sözcüğünün cümlelerdeki görevlerini inceleyerek belgisiz sıfat olarak kullanılmadığı seçeneği bulmamız isteniyor. Öncelikle "belgisiz sıfat" kavramını hatırlayalım:
- Belgisiz Sıfat: Bir ismi sayı, miktar, yer veya kişi bakımından belirsiz bir şekilde niteleyen sıfatlardır. İsmin önüne gelirler ve "hangi?", "ne kadar?" gibi sorulara kesin olmayan bir cevap verirler. Örneğin, "bazı insanlar", "birkaç öğrenci", "tüm dünya" gibi.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kimi öğrenciler sınavdan korkar.
- Burada "kimi" sözcüğü, "öğrenciler" ismini belirsiz bir şekilde nitelemektedir ("bazı öğrenciler" anlamında). "Hangi öğrenciler?" sorusuna "kimi öğrenciler" cevabını verir. Dolayısıyla, "kimi" burada belgisiz sıfat görevindedir.
- B) Kimi zaman yalnız kalmak istiyorum.
- Bu cümlede "kimi zaman" ifadesi, "bazen" anlamına gelir. "Yalnız kalmak istiyorum" eyleminin ne zaman gerçekleştiğini (zamanını) belirtir. Yani, "kimi zaman" ifadesi bir bütün olarak zaman zarfı görevindedir. Bu durumda, "kimi" sözcüğü tek başına bir ismi niteleyen belgisiz sıfat olarak değil, "zaman" sözcüğüyle birleşerek bir zarf öbeği oluşturmuştur. Bu öbekte "kimi" sözcüğünün sıfat görevi, öbeğin genel zarf görevine dönüşmüştür.
- C) Kimi kitaplar hayat değiştirir.
- Burada "kimi" sözcüğü, "kitaplar" ismini belirsiz bir şekilde nitelemektedir ("bazı kitaplar" anlamında). "Hangi kitaplar?" sorusuna "kimi kitaplar" cevabını verir. Dolayısıyla, "kimi" burada belgisiz sıfat görevindedir.
- D) Kimi insanlar çok hassastır.
- Burada "kimi" sözcüğü, "insanlar" ismini belirsiz bir şekilde nitelemektedir ("bazı insanlar" anlamında). "Hangi insanlar?" sorusuna "kimi insanlar" cevabını verir. Dolayısıyla, "kimi" burada belgisiz sıfat görevindedir.
Görüldüğü gibi A, C ve D seçeneklerinde "kimi" sözcüğü doğrudan bir ismi niteleyerek belgisiz sıfat görevinde kullanılmıştır. Ancak B seçeneğinde "kimi zaman" ifadesi bir bütün olarak "bazen" anlamında bir zaman zarfı görevi üstlenmiştir. Bu nedenle "kimi" sözcüğü burada belgisiz sıfat görevinde kullanılmamıştır.
Cevap B seçeneğidir.
