6. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde küçültme sıfatı kullanılmıştır?
A) Minik kedi ağacın altında uyuyordu.
B) Büyücek bir ev almışlar şehir dışında.
C) Kırmızı araba çok hızlı gidiyordu.
D) Bazı günler hiç bitmesin istiyor insan.
Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden küçültme sıfatı kullanılan cümleyi bulmamız isteniyor. Öncelikle küçültme sıfatının ne olduğunu hatırlayalım:
- Küçültme Sıfatı Nedir? Küçültme sıfatları, varlıkların özelliklerini küçültme, azımsama, yaklaştırma veya sevgi anlamı katmak için kullanılan sıfatlardır. Bu sıfatlar genellikle isim veya sıfat köklerine -cik (-cık, -cuk, -cük), -cek (-cak), -imsi (-ımsı), -mtırak gibi ekler getirilerek oluşturulur. Örneğin: "küçücük", "büyücek", "ekşimsi", "yeşilimtırak".
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Minik kedi ağacın altında uyuyordu.
- Bu cümlede "kedi" ismini niteleyen sıfat "minik" kelimesidir. "Minik" kelimesi zaten kendiliğinden küçüklük anlamı taşıyan bir sıfattır. Ancak herhangi bir küçültme eki (-cik, -cek vb.) alarak türetilmiş bir kelime değildir. Bu nedenle bu bir küçültme sıfatı değildir.
- B) Büyücek bir ev almışlar şehir dışında.
- Bu cümlede "ev" ismini niteleyen sıfat "büyücek" kelimesidir. "Büyücek" kelimesi, "büyük" sıfatına "-cek" küçültme eki getirilerek oluşturulmuştur. Anlamı "büyüğe yakın, oldukça büyük" demektir. Bu, tanımımıza uyan bir küçültme sıfatıdır.
- C) Kırmızı araba çok hızlı gidiyordu.
- Bu cümlede "araba" ismini niteleyen sıfat "kırmızı" kelimesidir. "Kırmızı" bir renk sıfatıdır ve küçültme anlamı taşıyan veya küçültme eki almış bir kelime değildir.
- D) Bazı günler hiç bitmesin istiyor insan.
- Bu cümlede "günler" ismini niteleyen sıfat "bazı" kelimesidir. "Bazı" bir belirsizlik sıfatıdır ve küçültme anlamı taşımaz, küçültme eki de almamıştır.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, "büyücek" kelimesinin "büyük" sıfatına "-cek" küçültme eki getirilerek oluşturulduğunu ve "büyüğe yakın" anlamı taşıdığını görüyoruz. Bu nedenle küçültme sıfatı B seçeneğinde kullanılmıştır.
Cevap B seçeneğidir.
