Bir nöronun aksiyon potansiyeli sırasında hücre zarındaki iyon geçişleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Depolarizasyon sırasında voltaj kapılı sodyum kanalları açılırBir nöronun aksiyon potansiyeli, sinir hücrelerinin bilgi iletmesini sağlayan hızlı ve geçici bir elektriksel değişimdir. Bu süreç, hücre zarındaki iyon kanallarının açılıp kapanmasıyla iyonların hücre içine ve dışına hareket etmesiyle gerçekleşir. Şimdi seçenekleri adım adım inceleyelim:
Aksiyon potansiyelinin yükselen fazı olan depolarizasyon, hücre zarının iç kısmının pozitifleşmesiyle karakterizedir. Bu durum, zar potansiyeli eşik değere ulaştığında voltaj kapılı sodyum ($Na^+$) kanallarının hızla açılması ve $Na^+$ iyonlarının hücre içine akmasıyla gerçekleşir. Bu ifade doğrudur.
Depolarizasyonun hemen ardından, hücre zarının tekrar dinlenim potansiyeline dönmeye başladığı repolarizasyon fazı başlar. Bu fazda, voltaj kapılı sodyum kanalları inaktive olurken, voltaj kapılı potasyum ($K^+$) kanalları açılır. $K^+$ iyonları hücre dışına çıkarak hücre içini tekrar negatif hale getirir. Bu ifade doğrudur.
Hiperpolarizasyon, repolarizasyonun ardından zar potansiyelinin dinlenim potansiyelinden daha negatif bir seviyeye inmesidir. Bu durum genellikle voltaj kapılı potasyum kanallarının yavaş kapanması nedeniyle aşırı $K^+$ çıkışından kaynaklanır. Sodyum-potasyum pompası ($Na^+/K^+$ ATPaz), hücre zarındaki iyon gradyanlarını (3 $Na^+$ dışarı, 2 $K^+$ içeri) sürekli olarak koruyan ve ATP harcayan aktif bir taşıma sistemidir. Bu pompa, aksiyon potansiyelinin tüm fazları boyunca (dinlenim, depolarizasyon, repolarizasyon, hiperpolarizasyon) sürekli olarak çalışır ve iyon dengesini uzun vadede sağlar. Ancak, hiperpolarizasyon fazının *nedeni* veya *belirleyici olayı* sodyum-potasyum pompasının çalışması değildir; bu faz, voltaj kapılı potasyum kanallarının gecikmeli kapanmasından kaynaklanan aşırı $K^+$ çıkışıdır. Pompa her zaman aktif olsa da, hiperpolarizasyonun doğrudan nedeni değildir. Bu nedenle, bu ifade, hiperpolarizasyonun ana mekanizması olarak algılandığında yanlıştır.
Tüm veya hiç yasası, bir uyarının eşik potansiyeline ulaşması durumunda aksiyon potansiyelinin tam büyüklükte ve değişmez bir şekilde oluşacağını, eşiğe ulaşılmazsa ise hiçbir aksiyon potansiyelinin oluşmayacağını belirtir. Yani, eşik aşıldığında aksiyon potansiyeli ya tamamen oluşur ya da hiç oluşmaz; ara bir durum söz konusu değildir. Bu ifade doğrudur.
Yukarıdaki açıklamalara göre, C seçeneğindeki ifade, hiperpolarizasyonun temel mekanizmasını yanlış bir şekilde ilişkilendirdiği için yanlıştır.
Cevap C seçeneğidir.
