Aynı sıcaklık ve basınçta bulunan X ve Y gazlarından X gazının yoğunluğu Y gazının yoğunluğunun 2 katıdır. Buna göre X ve Y gazlarının mol kütleleri oranı (Mₓ/Mᵧ) kaçtır?
A) 1/2Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, gazların yoğunlukları ile mol kütleleri arasındaki ilişkiyi ideal gaz denklemi üzerinden inceleyeceğiz. Adım adım ilerleyerek soruyu kolayca çözeceğiz.
İdeal gaz denklemi $PV = nRT$ şeklindedir. Burada;
Mol sayısı ($n$), kütle ($m$) ve mol kütlesi ($M$) arasındaki ilişki $n = \frac{m}{M}$ şeklindedir. Bu ifadeyi ideal gaz denkleminde yerine yazarsak:
$PV = \frac{m}{M}RT$
Denklemi yeniden düzenleyerek yoğunluk ($d = \frac{m}{V}$) terimini elde edebiliriz:
$P \cdot M = \frac{m}{V}RT$
$P \cdot M = dRT$
Bu denklemden yoğunluğu çekersek:
$d = \frac{PM}{RT}$
Bu formül, belirli bir sıcaklık ve basınçtaki bir gazın yoğunluğunun, mol kütlesiyle doğru orantılı olduğunu gösterir.
Soruda X ve Y gazlarının aynı sıcaklık ($T$) ve basınçta ($P$) olduğu belirtilmiştir. Ayrıca $R$ ideal gaz sabiti de her zaman sabittir.
X gazı için yoğunluk denklemi:
$d_X = \frac{P \cdot M_X}{RT}$
Y gazı için yoğunluk denklemi:
$d_Y = \frac{P \cdot M_Y}{RT}$
Soruda X gazının yoğunluğunun Y gazının yoğunluğunun 2 katı olduğu verilmiştir: $d_X = 2 \cdot d_Y$.
Şimdi, X ve Y gazları için yazdığımız yoğunluk denklemlerini bu ilişkide yerine koyalım:
$\frac{P \cdot M_X}{RT} = 2 \cdot \left(\frac{P \cdot M_Y}{RT}\right)$
Denklemin her iki tarafındaki ortak terimleri (basınç $P$, ideal gaz sabiti $R$ ve sıcaklık $T$) sadeleştirebiliriz, çünkü aynıdırlar:
$M_X = 2 \cdot M_Y$
Bize sorulan oran $M_X / M_Y$ idi. Denklemi bu oranı bulacak şekilde düzenleyelim:
$\frac{M_X}{M_Y} = 2$
Buna göre X ve Y gazlarının mol kütleleri oranı 2'dir.
Cevap C seçeneğidir.