Sevgili öğrenciler, bu soru, Kurtuluş Savaşı'mızın önemli dönüm noktalarından biri olan Birinci İnönü Savaşı sonrasında yaşanan diplomatik gelişmeleri anlamamızı istiyor. Şimdi adım adım seçenekleri inceleyelim:
- Birinci İnönü Savaşı'nın Önemi: Bu savaş, 6-10 Ocak 1921 tarihlerinde gerçekleşmiş ve Türk ordusunun düzenli birliklerinin ilk zaferi olmuştur. Bu zafer, hem içeride hem de dışarıda büyük yankı uyandırmış, TBMM Hükümeti'nin otoritesini ve uluslararası alandaki gücünü artırmıştır. Bu zaferin ardından İtilaf Devletleri, TBMM Hükümeti'ni Londra Konferansı'na davet etmek zorunda kalmıştır.
- A) Moskova Antlaşması: Bu antlaşma, 16 Mart 1921 tarihinde TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında imzalanmıştır. Birinci İnönü Savaşı'ndan sonra imzalanmış olsa da, bu antlaşma uygulanmış ve iki devlet arasındaki ilişkilerin temelini atmıştır. Dolayısıyla sorudaki "uygulanmayan" şartına uymaz.
- B) Gümrü Antlaşması: Bu antlaşma, 2 Aralık 1920 tarihinde TBMM Hükümeti ile Ermenistan arasında imzalanmıştır. Doğu Cephesi'ni kapatan ve TBMM'nin uluslararası alandaki ilk siyasi başarısı olan bu antlaşma, Birinci İnönü Savaşı'ndan önce imzalanmıştır. Ayrıca uygulanmıştır. Bu nedenle doğru cevap değildir.
- C) Londra Antlaşması (Londra Konferansı): Birinci İnönü Savaşı'nın kazanılmasının ardından İtilaf Devletleri, Sevr Antlaşması'nı gözden geçirmek ve TBMM Hükümeti'ni tanımak amacıyla 21 Şubat - 12 Mart 1921 tarihleri arasında Londra Konferansı'nı düzenlemiştir. Konferansa hem Osmanlı Hükümeti hem de TBMM Hükümeti davet edilmiştir. TBMM Hükümeti, Bekir Sami Bey başkanlığında konferansa katılmıştır. İtilaf Devletleri, TBMM'ye Sevr Antlaşması'nın hafifletilmiş bir versiyonunu sunmuş, ancak bu teklifler Türk bağımsızlık anlayışına aykırı olduğu için TBMM tarafından kabul edilmemiştir. Dolayısıyla, bir antlaşma taslağı sunulmuş, ancak TBMM tarafından imzalanmadığı ve kabul edilmediği için "uygulanmayan" bir durum ortaya çıkmıştır. Bu durum, sorunun tanımına tam olarak uymaktadır.
- D) Ankara Antlaşması: Bu antlaşma, 20 Ekim 1921 tarihinde TBMM Hükümeti ile Fransa arasında imzalanmıştır. Sakarya Meydan Muharebesi'nden sonra imzalanan bu antlaşma ile Güney Cephesi kapanmış ve Fransa, TBMM Hükümeti'ni resmen tanımıştır. Bu antlaşma uygulanmıştır ve Birinci İnönü Savaşı'ndan çok sonra imzalanmıştır. Bu nedenle doğru cevap değildir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, Birinci İnönü Savaşı sonrasında İtilaf Devletleri tarafından sunulan ancak TBMM Hükümeti tarafından kabul edilmediği için uygulanmayan antlaşma teklifleri Londra Konferansı'nda gündeme gelmiştir.
Cevap C seçeneğidir.
