Odasına girdiğimde her şeyin yerli yerinde olduğunu gördüm. Masanın üzerinde yarım kalmış bir fincan kahve, yatağın kenarında okunmayı bekleyen kitaplar, duvarda ise ailesinin siyah-beyaz fotoğrafı asılıydı.
Bu parçanın anlatımında ağırlıklı olarak hangi anlatım biçimi kullanılmıştır?
A) Tartışma
B) Öyküleme
C) Açıklama
D) Betimleme
Bu soruyu çözmek için öncelikle şıklardaki anlatım biçimlerini ve özelliklerini hatırlayalım:
- Tartışma: Bir düşünceyi savunma veya çürütme amacıyla yazılır. Genellikle farklı görüşler karşılaştırılır ve bir sonuca ulaşılmaya çalışılır.
- Öyküleme: Bir olayın anlatıldığı, karakterlerin, zamanın ve mekanın olduğu anlatım biçimidir. Bir olay örgüsü bulunur.
- Açıklama: Bir konu hakkında bilgi verme, bir şeyi aydınlatma amacı taşır. Nesnel bir anlatım söz konusudur.
- Betimleme: Bir varlığı, nesneyi, kişiyi veya yeri sözcüklerle resmetme sanatıdır. Gözümüzde canlandırma amacı güder.
Şimdi de parçayı dikkatlice okuyalım ve hangi anlatım biçiminin ağır bastığını bulmaya çalışalım:
Parçada, odadaki eşyaların nasıl göründüğü, masanın üzerindeki kahve, yatağın kenarındaki kitaplar ve duvardaki fotoğraf detaylı bir şekilde anlatılıyor. Yazar, okuyucunun zihninde bir oda canlandırmaya çalışıyor. Bu nedenle, betimleme ağır basıyor.
Diğer seçenekleri de eleyelim:
- Parçada herhangi bir tartışma veya farklı görüşlerin karşılaştırılması söz konusu değil. Bu yüzden A seçeneği (Tartışma) olamaz.
- Parçada bir olay anlatılmıyor, sadece bir durum tasvir ediliyor. Bu nedenle B seçeneği (Öyküleme) de olamaz.
- Parçada bilgi verme veya bir konuyu aydınlatma amacı yok. Sadece odanın nasıl göründüğü anlatılıyor. Bu yüzden C seçeneği (Açıklama) de olamaz.
Bu durumda, parçanın anlatımında ağırlıklı olarak kullanılan anlatım biçimi betimlemedir.
Cevap D seçeneğidir.
