Hidra ve bira mayasının tomurcuklanma ile üremesi karşılaştırıldığında aşağıdaki benzerliklerden hangisi gözlemlenmez?
A) Her iki canlıda da mitoz bölünme görülmesi
B) Oluşan yeni bireylerin genetik olarak ana canlıya benzemesi
C) Tomurcukların bağımsız yaşayabilme yeteneği kazanması
D) Üreme hızının çevresel faktörlerden etkilenmesi
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, tomurcuklanma ile üreyen iki farklı canlı olan Hidra ve bira mayasının üreme şekillerini karşılaştırarak aralarındaki benzerlikleri ve farklılıkları anlamaya çalışacağız. Tomurcuklanma, ana canlıdan bir çıkıntının (tomurcuk) oluşması ve bu tomurcuğun büyüyerek yeni bir birey haline gelmesiyle gerçekleşen bir eşeysiz üreme şeklidir.
- Hidra: Tatlı sularda yaşayan çok hücreli bir hayvandır. Vücudunun yan tarafında oluşan bir tomurcuk, ana hidranın hücrelerinin mitoz bölünmelerle çoğalmasıyla büyür. Yeterince geliştiğinde ana canlıdan ayrılarak bağımsız bir birey olarak yaşayabilir. Ancak bazı hidra türleri ana canlıya bağlı kalarak koloni de oluşturabilir.
- Bira Mayası: Tek hücreli bir mantardır. Ana hücrenin yüzeyinde küçük bir çıkıntı oluşur. Ana hücrenin çekirdeği mitoz bölünme ile ikiye ayrılır ve bunlardan biri tomurcuğa geçer. Tomurcuk büyür ve ana hücreden ayrılarak tamamen bağımsız yeni bir maya hücresi haline gelir.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Her iki canlıda da mitoz bölünme görülmesi:
- Hem Hidra'da tomurcuğun oluşumu ve büyümesi sırasında, hem de bira mayasında çekirdeğin bölünmesi ve tomurcuğun gelişimi sırasında hücreler mitoz bölünme geçirir. Mitoz, eşeysiz üremenin temelini oluşturur. Bu bir benzerliktir.
- B) Oluşan yeni bireylerin genetik olarak ana canlıya benzemesi:
- Tomurcuklanma, bir eşeysiz üreme şekli olduğu için, yeni oluşan bireyler ana canlının genetik kopyasıdır (klonudur). Yani genetik olarak ana canlıyla tamamen aynıdırlar. Bu da bir benzerliktir.
- C) Tomurcukların bağımsız yaşayabilme yeteneği kazanması:
- Bira mayasında oluşan her tomurcuk, ana hücreden ayrıldıktan sonra kesinlikle bağımsız bir birey olarak yaşar. Ancak Hidra'da durum biraz farklıdır. Hidra tomurcukları genellikle ana canlıdan ayrılarak bağımsız yaşasa da, bazı Hidra türleri ana canlıya bağlı kalarak koloni şeklinde yaşamaya devam edebilirler. Dolayısıyla, "tomurcukların bağımsız yaşayabilme yeteneği kazanması" ifadesi bira mayası için her zaman geçerli olsa da, Hidra için her zaman geçerli değildir. Bu nedenle, bu durum her iki canlı için de gözlemlenen evrensel bir benzerlik değildir.
- D) Üreme hızının çevresel faktörlerden etkilenmesi:
- Hem Hidra'nın hem de bira mayasının üreme hızı, sıcaklık, besin miktarı, pH gibi çevresel koşullardan doğrudan etkilenir. Örneğin, uygun sıcaklık ve yeterli besin maddeleri üremeyi hızlandırırken, olumsuz koşullar üremeyi yavaşlatır veya durdurur. Bu bir benzerliktir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, C seçeneğindeki ifade her iki canlı için de her zaman geçerli bir benzerlik değildir.
Cevap C seçeneğidir.
