7. "Dün akşamki konsere gitseydik, çok eğlenirdik." cümlesinde kaç farklı kip kullanılmıştır?
A) 1Sevgili öğrenciler, bu soruda bir cümlede kullanılan farklı kipleri bulmamız isteniyor. Fiillerin zamanını veya dilek, şart gibi anlamlarını belirten eklere kip denir. Türkçede fiillerin aldığı kipler, fiilin hangi anlamı taşıdığını gösterir. Şimdi cümlemizdeki fiilleri inceleyelim:
Şimdi bu fiilleri ayrı ayrı çözümleyerek hangi kipleri aldıklarını belirleyelim:
Bu fiil "git-" kökünden gelir.
"-se" eki, Dilek-Şart Kipi'dir. Bu kip, bir eylemin gerçekleşmesinin bir şarta bağlı olduğunu ifade eder.
"-y-" kaynaştırma harfidir.
"-di" eki, Görülen Geçmiş Zaman ek-fiilidir. Bu ek, fiile birleşik zaman anlamı katarak şartın geçmişte gerçekleşmediğini belirtir. Ancak fiilin temel kipi "-se"dir.
"-k" ise 1. çoğul şahıs ekidir.
Yani, "gitseydik" fiilinde kullanılan temel kip Dilek-Şart Kipi'dir.
Bu fiil "eğlen-" kökünden gelir.
"-ir" eki, Geniş Zaman Kipi'dir. Bu kip, eylemin her zaman veya belirli bir alışkanlık olarak yapıldığını ifade eder.
"-di" eki, Görülen Geçmiş Zaman ek-fiilidir. Bu ek de fiile birleşik zaman anlamı katarak geniş zamanın geçmişteki bir durumu ifade etmesini sağlar. Ancak fiilin temel kipi "-ir"dir.
"-k" ise 1. çoğul şahıs ekidir.
Yani, "eğlenirdik" fiilinde kullanılan temel kip Geniş Zaman Kipi'dir.
Gördüğümüz gibi, cümlede iki farklı fiil bulunmaktadır ve bu fiillerin her biri farklı bir temel kip almıştır:
Bu durumda, cümlede toplam 2 farklı kip kullanılmıştır. Birleşik zamanlı fiillerde ek-fiil (örneğin "-di") zaman anlamı katsa da, genellikle "kaç farklı kip" sorulduğunda fiilin aldığı ana kip ekleri sayılır.
Cevap B seçeneğidir.
