Alkinlerle ilgili;
I. Genel formülleri CnH2n-2 şeklindedir
II. En az iki karbon atomu içeren alkinlerde üçlü bağ bulunur
III. Doymamış hidrokarbon sınıfında yer alırlar
ifadelerinden hangileri doğrudur?
Sevgili öğrenciler, alkinlerle ilgili verilen ifadeleri adım adım inceleyelim ve doğru olanları belirleyelim.
Alkinler, yapılarında bir adet karbon-karbon üçlü bağı içeren hidrokarbonlardır. Bu üçlü bağ, moleküldeki hidrojen atomu sayısını azaltır. Alkanların genel formülü $C_nH_{2n+2}$ iken, bir üçlü bağ iki çift bağa eşdeğerdir ve her bir çift bağ iki hidrojen atomu eksikliğine neden olur. Dolayısıyla, bir üçlü bağ toplamda dört hidrojen atomu eksikliğine yol açar. Bu nedenle, alkinlerin genel formülü $C_nH_{2n+2}$'den dört hidrojen eksik olan $C_nH_{2n-2}$ şeklindedir. Örneğin, en basit alkin olan etin (asetilen) $C_2H_2$ formülüne sahiptir ve bu formül $n=2$ için $C_2H_{2(2)-2} = C_2H_2$ ile uyumludur. Bu ifade doğrudur.
Alkinlerin temel özelliği karbon-karbon üçlü bağı ($C \equiv C$) içermeleridir. Bir üçlü bağın oluşabilmesi için en az iki karbon atomunun birbirine bağlanması gerekir. Tek karbon atomu içeren bir molekülde (örneğin metan, $CH_4$) üçlü bağ bulunamaz. Bu nedenle, alkinlerin en küçük üyesi iki karbonlu etindir ($C_2H_2$). Bu ifade doğrudur.
Hidrokarbonlar, yapılarındaki karbon-karbon bağlarının türüne göre doymuş veya doymamış olarak sınıflandırılır. Doymuş hidrokarbonlar (alkanlar) sadece tekli bağlar içerirken, doymamış hidrokarbonlar yapılarında en az bir çift bağ (alkenler) veya bir üçlü bağ (alkinler) bulundururlar. Alkinler, yapılarında üçlü bağ içerdiği için doymamış hidrokarbonlardır. Doymamış olmaları, uygun koşullarda ekleme (katılma) tepkimeleri verebilecekleri anlamına gelir. Bu ifade doğrudur.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, verilen üç ifadenin de doğru olduğu görülmektedir.
Cevap D seçeneğidir.
