Fotosentezde üretilen glikozdaki karbon ve oksijenin kaynağı Test 2

I. Glikozdaki karbon atomları karbondioksitten gelir
II. Glikozdaki oksijen atomları sudan gelir
III. Glikozdaki hidrojen atomları hem sudan hem karbondioksitten gelir
Yukarıdaki ifadelerden hangileri fotosentezde üretilen glikoz için doğrudur?

A) Yalnız I
B) I ve II
C) II ve III
D) I, II ve III

Merhaba sevgili öğrenciler! Fotosentez, bitkilerin güneş ışığı kullanarak kendi besinlerini ürettiği hayati bir süreçtir. Bu süreçte hangi atomların nereden geldiğini anlamak, fotosentezin temelini kavramak için çok önemlidir. Şimdi, bu soruyu adım adım inceleyelim.

• Öncelikle, fotosentezin genel denklemini hatırlayalım:

  $6CO_2$ (Karbondioksit) + $6H_2O$ (Su) $\xrightarrow{Işık \ Enerjisi}$ $C_6H_{12}O_6$ (Glikoz) + $6O_2$ (Oksijen)

  Bu denklem, reaksiyona giren maddeleri (reaktanlar) ve oluşan ürünleri açıkça göstermektedir. Şimdi, her bir ifadeyi bu denklem ve bilimsel bilgiler ışığında değerlendirelim.

• I. Glikozdaki karbon atomları karbondioksitten gelir

  • Denklemde gördüğünüz gibi, reaktanlar arasında karbon içeren tek molekül karbondioksittir ($CO_2$). Glikozun ($C_6H_{12}O_6$) yapısındaki 6 karbon atomu, doğrudan karbondioksit moleküllerinden alınır ve birleştirilerek glikozun karbon iskeletini oluşturur. Bu ifade doğrudur.

• II. Glikozdaki oksijen atomları sudan gelir

  • Bu, fotosentezde sıkça karıştırılan bir noktadır. Yapılan izotop deneyleri ($O^{18}$ gibi ağır oksijen atomları kullanılarak yapılan çalışmalar) göstermiştir ki:
  • Fotosentezde açığa çıkan oksijen gazı ($O_2$), sudan ($H_2O$) gelir.
  • Glikozun ($C_6H_{12}O_6$) yapısındaki oksijen atomları ise karbondioksitten ($CO_2$) gelir.
  • Dolayısıyla, glikozdaki oksijen atomlarının sudan geldiği ifadesi yanlıştır.

• III. Glikozdaki hidrojen atomları hem sudan hem karbondioksitten gelir

  • Fotosentez denklemine baktığımızda, karbondioksit ($CO_2$) molekülünde hidrojen atomu bulunmaz. Hidrojenin tek kaynağı sudur ($H_2O$).
  • Bu nedenle, glikozun ($C_6H_{12}O_6$) yapısındaki tüm hidrojen atomları sudan gelir. İfadenin "hem sudan hem karbondioksitten" demesi nedeniyle bu ifade yanlıştır.

• Yukarıdaki analizlerimize göre, verilen ifadelerden sadece I. ifade doğrudur.

Cevap A seçeneğidir.