Bir akıllı telefon uygulaması, kullanıcısının fiziksel aktivitelerini, uyku düzenini ve yeme alışkanlıklarını sürekli takip ederek kişisel veriler toplar. Bu veriler işlenerek kullanıcıya sağlık önerileri sunulur. Bu durum, modern toplumlarda bilişim teknolojileri ile ilgili hangi temel etik ikilemi gündeme getirir?
A) Dijital bölünme
B) Bilginin doğruluğu
C) Mahremiyet ve veri güvenliği
D) Fikri mülkiyet hakları
Bu soru, akıllı telefon uygulamalarının kişisel verileri toplaması ve işlemesiyle ortaya çıkan etik bir ikilemi ele alıyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Dijital bölünme: Dijital bölünme, teknolojiye erişimi olanlar ile olmayanlar arasındaki eşitsizliği ifade eder. Bu senaryoda herkesin bir akıllı telefona ve uygulamaya erişimi olmayabilir, ancak sorunun temel odak noktası bu değil. Uygulamanın veri toplaması ve işlemesiyle ilgili etik sorunlar daha ön planda.
- B) Bilginin doğruluğu: Bilginin doğruluğu, elde edilen verilerin ve sunulan önerilerin ne kadar güvenilir ve doğru olduğu ile ilgilidir. Uygulamanın yanlış veya eksik veri toplaması durumunda bu bir sorun olabilir. Ancak, sorunun ana teması, verilerin toplanması ve kullanılmasıyla ilgili mahremiyet ve güvenlik endişeleridir.
- C) Mahremiyet ve veri güvenliği: Bu seçenek, uygulamanın kullanıcıların kişisel verilerini toplaması, saklaması ve işlemesi sırasında ortaya çıkan en temel etik sorunu ifade eder. Kullanıcılar, sağlık verileri gibi hassas bilgilerini uygulamayla paylaşırken, bu verilerin nasıl kullanılacağı, kimlerle paylaşılacağı ve ne kadar güvenli bir şekilde saklanacağı konusunda endişe duyarlar. Bu durum, mahremiyetin ihlali ve verilerin kötüye kullanılması riskini beraberinde getirir.
- D) Fikri mülkiyet hakları: Fikri mülkiyet hakları, uygulamanın geliştirilmesi sırasında ortaya çıkan patent, telif hakkı gibi konuları kapsar. Bu senaryoda, uygulamanın algoritması veya tasarımıyla ilgili fikri mülkiyet hakları söz konusu olabilir. Ancak, sorunun odak noktası kullanıcı verilerinin toplanması ve işlenmesiyle ilgili etik sorunlardır.
Bu açıklamalar ışığında, akıllı telefon uygulamasının kişisel verileri toplaması ve işlemesiyle ilgili en temel etik ikilemin mahremiyet ve veri güvenliği olduğu açıktır. Kullanıcıların kişisel verilerinin nasıl kullanıldığı ve korunduğu, modern toplumlarda bilişim teknolojileriyle ilgili en önemli etik tartışmalardan biridir.
Cevap C seçeneğidir.