Bir fiziki haritada yeşil renklerin ovaları, kahverengi tonların dağları, mavi renklerin su kütlelerini gösterdiği bilgisi haritanın neresinde bulunur?
A) Ölçekte
B) Lejantta
C) Başlıkta
D) Koordinat sisteminde
Haritalar, yeryüzünün veya bir parçasının kuşbakışı görünümünü belirli bir ölçek ve işaretlerle düzlem üzerine aktarılmış halidir. Haritaları doğru bir şekilde okuyabilmek ve üzerindeki bilgileri anlayabilmek için bazı temel unsurları bilmek çok önemlidir. Soru, haritada kullanılan renklerin ne anlama geldiği bilgisinin nerede bulunduğunu sormaktadır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Ölçekte: Ölçek, haritadaki bir uzunluğun gerçek arazideki ne kadar uzunluğa karşılık geldiğini gösteren orandır. Örneğin, 1/100.000 ölçekli bir haritada 1 cm, gerçekte 100.000 cm (yani 1 km) demektir. Ölçek, renklerin anlamını değil, uzaklıkları anlamamızı sağlar.
- B) Lejantta: Lejant (harita anahtarı veya işaretler tablosu olarak da bilinir), harita üzerinde kullanılan tüm sembollerin, renklerin, çizgilerin ve desenlerin ne anlama geldiğini açıklayan bölümdür. Haritayı okuyucunun anlayabilmesi için bir "sözlük" görevi görür. Soruda bahsedilen yeşil renklerin ovaları, kahverengi tonların dağları, mavi renklerin su kütlelerini gösterdiği bilgisi tam olarak lejantta yer alır. Bu sayede haritaya bakan kişi, renklerin ve diğer işaretlerin neyi temsil ettiğini kolayca kavrar.
- C) Başlıkta: Haritanın başlığı, haritanın konusunu ve kapsadığı alanı belirtir. Örneğin, "Türkiye Fiziki Haritası" veya "İstanbul Deprem Risk Haritası" gibi. Başlık, haritanın genel içeriği hakkında bilgi verir ama sembollerin anlamlarını açıklamaz.
- D) Koordinat sisteminde: Koordinat sistemi (enlem ve boylam çizgileri), harita üzerindeki herhangi bir noktanın coğrafi konumunu belirlemeye yarar. Bir yerin dünya üzerindeki tam adresini bulmamızı sağlar. Renklerin veya sembollerin anlamlarıyla ilgili bilgi içermez.
Bu bilgiler ışığında, haritadaki renklerin ve diğer sembollerin ne anlama geldiğini gösteren bölüm lejanttır.
Cevap B seçeneğidir.
